ማርች 19, 2021
የማርያም ባለቤት የቅዱስ ዮሴፍ ታላቅ በዓል
የዛሬ ንባቦች
ዮሴፍም ከእንቅልፉ በነቃ ጊዜ፣ የጌታ መልአክ እንዳዘዘው አደረገ፤ ሚስቱንም ወደ ቤቱ ወሰደ። ማቴዎስ 1:24
ቅዱስ ዮሴፍን እንዲህ ታላቅ ያደረገው ምንድን ነው? እንደ ብፅዕት እናታችን ከውርስ ኃጢአት ነጻ ሆኖ አልተፀነሰም። እንደ ኢየሱስም መለኮት ያለው አልነበረም። ነገር ግን የቅዱሱ ቤተሰብ ራስ፣ ጠባቂና አስተዳዳሪ ነበር። የዓለም አዳኝ ሕጋዊ አባትና የእግዚአብሔር እናት ባለቤት ሆነ። ይሁን እንጂ ዮሴፍ ታላቅ የሆነው እንዲህ ያሉ እጅግ ድንቅ ጸጋዎች ስለተሰጡት ብቻ አይደለም። ከሁሉ አስቀድሞና በዋነኝነት፣ ታላቅ የሆነው በሕይወቱ ባደረጋቸው ምርጫዎች ምክንያት ነው። የዛሬው ወንጌል «ጻድቅ ሰው» እንዲሁም «የጌታ መልአክ እንዳዘዘው ያደረገ» ሰው ብሎ ይጠራዋል። ስለዚህ ታላቅነቱ በዋነኝነት የሚመነጨው ከቅን ምግባሩና ለእግዚአብሔር ፈቃድ ካለው ታዛዥነት ነው።
የዮሴፍ ታዛዥነት በተለይ የሚታየው፣ በመጽሐፍ ቅዱስ በተመዘገቡት አራት ሕልሞች የተነገረውን የእግዚአብሔር ድምፅ በመታዘዙ ነው። በመጀመሪያው ሕልሙ ዮሴፍ እንዲህ ተባለ፦ «ማርያምን ሚስትህን ወደ ቤትህ ለመውሰድ አትፍራ። በእርሷ የተፀነሰው ሕፃን ከመንፈስ ቅዱስ ነውና። ወንድ ልጅ ትወልዳለች፤ አንተም ስሙን ኢየሱስ ትለዋለህ፤ እርሱ ሕዝቡን ከኃጢአታቸው ያድናልና» (ማቴዎስ 1:20–21)። በሁለተኛው ሕልሙ ዮሴፍ፦ «ተነሣ፣ ሕፃኑንና እናቱን ይዘህ ወደ ግብፅ ሽሽ፤ እኔ እስክነግርህም ድረስ በዚያ ቆይ። ሄሮድስ ሕፃኑን ለመግደል ሊፈልገው ነውና» ተባለ (ማቴዎስ 2:13)። በሦስተኛው ሕልሙ ዮሴፍ፦ «ተነሣ፣ ሕፃኑንና እናቱን ይዘህ ወደ እስራኤል ምድር ሂድ፤ የሕፃኑን ሕይወት ሊያጠፉ የፈለጉት ሞተዋልና» ተባለ (ማቴዎስ 2:20)። በአራተኛው ሕልሙም ዮሴፍ ወደ ይሁዳ ፈንታ ወደ ገሊላ እንዲሄድ ተጠነቀቀ (ማቴዎስ 2:22)።
እነዚህ ሕልሞች በተከታታይ ሲነበቡ፣ ቅዱስ ዮሴፍ የእግዚአብሔርን ድምፅ በትኩረት ያዳምጥ እንደነበር ግልጽ ይሆናል። ሁላችንም ሕልም እናያለን፤ የዮሴፍ ሕልሞች ግን የተለዩ ነበሩ። ከእግዚአብሔር የመጡ ግልጽ መልእክቶች ነበሩ፤ እነዚህም በፈቃደኝነት የሚቀበላቸው ሰው ይፈልጉ ነበር። ዮሴፍ የእግዚአብሔርን ድምፅ ለመቀበል ልቡ ክፍት ነበር፤ እንደዚህም ባለ ፈቃደኝነት በእምነት አዳመጠ።
ዮሴፍም ራሱን ሙሉ በሙሉ በማስገዛትና በጽኑ ቁርጠኝነት ምላሽ ሰጠ። ዮሴፍ የተቀበላቸው ትእዛዛት ቀላል አልነበሩም። ታዛዥነቱ እርሱና ቤተሰቡ ረጅም ርቀት እንዲጓዙ፣ በማያውቋቸው አገሮች እንዲኖሩ፣ ይህን ሁሉም በእምነት እንዲያደርጉ ጠይቆባቸዋል።
ዮሴፍ ጥሪውን በቁም ነገር እንደወሰደውም ግልጽ ነው። ቅዱስ ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ዮሐንስ ጳውሎስ ዳግማዊ «የቤዛው ጠባቂ» የሚል ማዕረግ ሰጥተውታል። በሕግ ልጁ የሆነውን ኢየሱስንና ሚስቱን ማርያምን የመጠበቅ ኃላፊነቱን በማይናወጥ ቁርጠኝነት እንደተቀበለው ደጋግሞ አሳይቷል። ሕይወቱን ያሳለፈው የሚያስፈልጋቸውን በማሟላት፣ እነርሱን በመጠበቅና የአባት ልብ በመስጠት ነው።
ዛሬ በቅዱስ ዮሴፍ ልዩ ጥሪ ላይ አሰላስል። በተለይም በትዳሩ የመጀመሪያ ዓመታትና ኢየሱስን በማሳደጉ ላይ አስብ። ልጁን ለመንከባከብ፣ የሚያስፈልገውን ለማሟላትና ለመጠበቅ ያሳየውን አባታዊ ቁርጠኝነት ተመልከት። ሁላችንም በልባችን፣ በቤተሰባችንና በወዳጆቻችን ልብ፣ እንዲሁም በመላው ዓለም ያለውን የክርስቶስ መገኘት በመጠበቅ፣ የቅዱስ ዮሴፍን በጎ ምግባሮች ለመከተል መጣር አለብን። በሕይወታችን ያለው የጌታችን ስውር መገኘት እያደገ ወደ ሙላት እንዲደርስ፣ የቅዱስ ዮሴፍን ምሳሌ ለመከተል እንዲረዳህ በመለመን ወደ እርሱ ጸልይ።
የቤዛው ጠባቂ፣ የብፅዕት ድንግል ማርያም ባለቤት ሆይ፣ ሰላም ለአንተ ይሁን። እግዚአብሔር አንድያ ልጁን ለአንተ በአደራ ሰጠ፤ ማርያም በአንተ ታመነች፤ ከአንተ ጋር ክርስቶስ ሰው ሆነ። ብፁዕ ዮሴፍ ሆይ፣ ለእኛም አባት መሆንህን አሳየን፣ በሕይወት መንገድም ምራን። ጸጋን፣ ምሕረትንና ድፍረትን አማልደህ አሰጠን፤ ከክፉ ሁሉም ጠብቀን። አሜን። (ጸሎት ከበአባት ልብ፣ በርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንሲስኮ)
+++
ቅዱስ አባታችን ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፍራንሲስኮ ከዲሴምበር 8, 2020 እስከ ዲሴምበር 8, 2021 ድረስ እንዲከበር ያወጁትን የቅዱስ ዮሴፍ ዓመት ለማክበር፣ «በአባት ልብ» የተሰኘውን ሐዋርያዊ ደብዳቤያቸውን መግቢያ ለማሰላሰል እናቀርብላችኋለን። ሙሉውን ደብዳቤ ለማንበብ፣ እዚህ ይጫኑ።
በአባት ልብ፦ አራቱም ወንጌሎች «የዮሴፍ ልጅ» ብለው የሚጠሩትን ኢየሱስን፣ ዮሴፍ የወደደው እንዲህ ነው።[1]
ስለ ዮሴፍ ከሌሎቹ ይልቅ የሚናገሩት ሁለቱ ወንጌላውያን፣ ማቴዎስና ሉቃስ፣ የሚነግሩን እጅግ ጥቂት ነው። ሆኖም ምን ዓይነት አባት እንደነበረና በእግዚአብሔር እንክብካቤ በአደራ የተሰጠውን ተልእኮ እንድንረዳ የሚያስችለን በቂ ነው።
ዮሴፍ ትሑት አናጺ እንደነበረ (ማቴ 13:55 ተመልከት)፣ ከማርያምም ጋር እንደታጨ (ማቴ 1:18፤ ሉቃ 1:27 ተመልከት) እናውቃለን። እርሱ «ጻድቅ ሰው» ነበር (ማቴ 1:19)፤ በሕጉ (ሉቃ 2:22.27.39 ተመልከት) እና በአራት ሕልሞች (ማቴ 1:20; 2:13.19.22 ተመልከት) የተገለጠለትን የእግዚአብሔር ፈቃድ ለመፈጸም ሁልጊዜ ዝግጁ ነበር። ከናዝሬት ወደ ቤተ ልሔም ከተጓዘው ረጅምና አድካሚ ጉዞ በኋላ፣ በሌላ ቦታ «ለእነርሱ ስፍራ ስላልነበረ»፣ መሲሑ በከብቶች ማደሪያ ሲወለድ ተመለከተ (ሉቃ 2:7 ተመልከት)። በቅደም ተከተል የእስራኤልን ሕዝብና አሕዛብን የሚወክሉት እረኞች (ሉቃ 2:8-20 ተመልከት) እና ሰብአ ሰገል (ማቴ 2:1-12 ተመልከት) ለእርሱ ሲሰግዱ አይቷል።
ዮሴፍ የኢየሱስ ሕጋዊ አባት ለመሆን ድፍረት ነበረው፤ መልአኩ «ሕዝቡን ከኃጢአታቸው ያድናቸዋልና ስሙን ኢየሱስ ትለዋለህ» ብሎ የገለጠለትን ስም ሰጠው (ማቴ 1:21)። እንደምናውቀው፣ በዘፍጥረት መጽሐፍ ዘገባ ውስጥ አዳም እንዳደረገው (2:19-20 ተመልከት)፣ ለጥንት ሕዝቦች ለአንድ ሰው ወይም ነገር ስም መስጠት ማለት ግንኙነት መመሥረት ነበር።
ኢየሱስ ከተወለደ ከአርባ ቀናት በኋላ፣ ዮሴፍና ማርያም ልጃቸውን በቤተ መቅደስ ለጌታ አቀረቡ፤ ስምዖንም ስለ ኢየሱስና ስለ እናቱ የተናገረውን ትንቢት በመደነቅ አዳመጡ (ሉቃ 2:22-35 ተመልከት)። ዮሴፍ ኢየሱስን ከሄሮድስ ለመጠበቅ በግብፅ እንደ መጻተኛ ኖረ (ማቴ 2:13-18 ተመልከት)። ወደ ሀገሩ ከተመለሰ በኋላ፣ ከአባቶቹ ከተማ ከቤተ ልሔም፣ እንዲሁም ከኢየሩሳሌምና ከቤተ መቅደሱ ርቆ፣ በገሊላ በምትገኘው ትንሽና ብዙም ባልታወቀችው በናዝሬት መንደር የተሰወረ ሕይወት ኖረ። ስለ ናዝሬት «ነቢይ አይነሣም» (ዮሐ 7:52 ተመልከት)፣ እንዲያውም «ከናዝሬት መልካም ነገር ሊወጣ ይችላልን?» (ዮሐ 1:46 ተመልከት) ይባል ነበር። ወደ ኢየሩሳሌም ለሐጅ በሄዱበት ጊዜ፣ ዮሴፍና ማርያም የአሥራ ሁለት ዓመቱ ኢየሱስ ከእነርሱ መለየቱን ሲያውቁ፣ በጭንቀት ፈለጉት፤ በቤተ መቅደስም ከሕግ መምህራን ጋር ሲወያይ አገኙት (ሉቃ 2:41-50 ተመልከት)።
ከእግዚአብሔር እናት ከማርያም ቀጥሎ፣ በርዕሳነ ሊቃነ ጳጳሳት ይፋዊ ትምህርት ከባለቤቷ ከዮሴፍ ይልቅ በተደጋጋሚ የተጠቀሰ ቅዱስ የለም። የቀደሙኝ ርዕሳነ ሊቃነ ጳጳሳት በድኅነት ታሪክ ውስጥ ያለውን ዋና ሚና በተሟላ መልኩ ለመረዳት፣ ወንጌሎች ባስተላለፉልን ጥቂት መረጃዎች ውስጥ በሚገኘው መልእክት ላይ አሰላስለዋል። ብፁዕ ፒዮስ IX «የካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ጠባቂ» ብለው አወጁት፤[2] የተከበሩ ፒዮስ XII «የሠራተኞች ጠባቂ» ብለው አቀረቡት፤[3] ቅዱስ ዮሐንስ ጳውሎስ II ደግሞ «የቤዛው ሞግዚት» ብለው አቀረቡት።[4] በመላው ዓለም ቅዱስ ዮሴፍ «የመልካም አሟሟት ጠባቂ» ተብሎ ምልጃው ይጠየቃል።[5]
አሁን፣ እርሱ የካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ጠባቂ ተብሎ በብፁዕ ፒዮስ IX (8 ዲሴምበር 1870) ከታወጀ ከመቶ ሃምሳ ዓመታት በኋላ፣ ከራሳችን ሰብአዊ ተሞክሮ ጋር እጅግ ቅርብ ስለሆነው ስለዚህ ልዩ ሰው አንዳንድ የግል ሐሳቦቼን ላካፍላችሁ እፈልጋለሁ። ኢየሱስ እንደሚለው፣ «አፍ የሚናገረው በልብ ሞልቶ ከተረፈው ነውና» (ማቴ 12:34)። በእነዚህ የወረርሽኝ ወራት ውስጥ ይህን የማድረግ ፍላጎቴ አደገ። ምክንያቱም በቀውሱ መካከል «ሕይወታችን ብዙ ጊዜ ትኩረት በማይሰጣቸው ተራ ሰዎች እንዴት እንደሚሳሰርና እንደሚደገፍ ተለማምደናል። እነዚህ ሰዎች በጋዜጣና በመጽሔት አርዕስተ ዜናዎች ወይም በቅርብ ጊዜ የቴሌቪዥን ዝግጅቶች አይታዩም፤ ሆኖም በእነዚሁ ቀናት የታሪካችንን ወሳኝ ክስተቶች እየቀረጹ መሆናቸው እርግጥ ነው። ሐኪሞች፣ ነርሶች፣ ባለሱቆችና የሱፐርማርኬት ሠራተኞች፣ የጽዳት ሠራተኞች፣ ተንከባካቢዎች፣ የመጓጓዣ ሠራተኞች፣ አስፈላጊ አገልግሎቶችንና የሕዝብን ደኅንነት ለማረጋገጥ የሚሠሩ ወንዶችና ሴቶች፣ በጎ ፈቃደኞች፣ ካህናት፣ መነኮሳትና መነኮሳይያት፣ እንዲሁም እጅግ ብዙ ሌሎች። ማንም ብቻውን እንደማይድን ተረድተዋል… በየቀኑ ትዕግሥትን የሚያሳዩ፣ ተስፋን የሚሰጡ፣ ድንጋጤን ሳይሆን የጋራ ኃላፊነትን ለማስፋፋት የሚጠነቀቁ ሰዎች እንዴት ብዙ ናቸው! የዕለት ተዕለት አኗኗራቸውን በማስተካከል፣ ወደፊት በመመልከትና የጸሎት ልምድን በማበረታታት፣ ቀውስን እንዴት መቀበልና መቋቋም እንደሚቻል በትንንሽ ዕለታዊ ተግባሮች ለልጆቻችን የሚያሳዩ አባቶች፣ እናቶች፣ አያቶችና መምህራን እንዴት ብዙ ናቸው! ለሁሉም መልካም ነገር እንዲሆን የሚጸልዩ፣ መሥዋዕትነት የሚከፍሉና የሚማልዱ እንዴት ብዙ ናቸው!»[6] እያንዳንዳችን ትኩረት ሳይስብ፣ በየዕለቱ በዝምታና በስውር በሚገኘው በዮሴፍ ውስጥ፣ በችግር ጊዜ የሚማልድልንን፣ የሚደግፈንንና የሚመራንን ልናገኝ እንችላለን። ቅዱስ ዮሴፍ፣ የተሰወሩ ወይም በጥላ ሥር ያሉ የሚመስሉት ሰዎች በድኅነት ታሪክ ውስጥ ወደር የሌለው ሚና ሊኖራቸው እንደሚችል ያስታውሰናል። ሁሉም እውቅናና ምስጋና ይገባቸዋል። (ማንበብዎን ይቀጥሉ>>>)
በመስቀሉ ሥር 40 ቀናት – ሠላሳኛ ማሰላሰል – «አባት ሆይ፣ የሚያደርጉትን አያውቁምና ይቅር በላቸው»
ተጨማሪ ንባብ – የብፅዕት ድንግል ማርያም ባለቤት ቅዱስ ዮሴፍ—ታላቅ በዓል
ከላይ የቀረበው ምስል፦ የቅዱስ ዮሴፍ ሕልም፣ በሉካ ጆርዳኖ
