मराठी

पवित्र देवाच्या आपल्याकडून अपेक्षा

21 ऑक्टोबर 2026
सामान्य काळातील एकोणतिसाव्या आठवड्याचा बुधवार
आजची वाचने

सर्वाधिपती येशू, देवदूतांमध्ये शिक्षक, लुईजी कावेनागी यांचे चित्र

व्हिडिओ

“ज्या सेवकाला आपल्या धन्याची इच्छा माहीत होती, पण ज्याने तयारी केली नाही आणि त्याच्या इच्छेप्रमाणे कृतीही केली नाही, त्याला जबर मार दिला जाईल. पण ज्या सेवकाला आपल्या धन्याची इच्छा माहीत नव्हती, तरीही ज्याने जबर मारास पात्र ठरेल असे कृत्य केले, त्याला थोडाच मार दिला जाईल. ज्याच्याकडे पुष्कळ सोपवले आहे, त्याच्याकडून पुष्कळ अपेक्षित असेल; आणि ज्याच्याकडे अधिक सोपवले आहे, त्याच्याकडून आणखी अधिक मागितले जाईल.” लूक 12:47–48

जागरूक सेवक आणि चोर यांच्याविषयीच्या येशूच्या दाखल्याचा हा शेवट आपल्याला गांभीर्याने विचार करायला लावतो. वैयक्तिक जबाबदारी, दोषाची पात्रता आणि दैवी न्याय यांविषयी येशूने दिलेली काही अत्यंत स्पष्ट आणि महत्त्वाची शिकवण त्यात आहे.

या उताऱ्यातून उलगडणारे पहिले सत्य असे की, देवाची इच्छा जितकी अधिक समजते, तितकी आपली जबाबदारी वाढते. योग्य काय हे समजूनही जो जाणूनबुजून वाईटाची निवड करतो, तो अधिक गंभीरपणे दोषी ठरतो. याच सेवकाला “जबर मार दिला जाईल,” असे येशू म्हणतो. याउलट, एखादी कृती स्वतःत पापमय असली, तरी देवाची इच्छा माहीत नसल्यामुळे ती करणाऱ्या व्यक्तीचा दोष कमी होऊ शकतो.

कॅथलिक चर्चच्या परंपरागत शिकवणीनुसार, एखादे पाप मरणपाप ठरण्यासाठी तीन अटी पूर्ण झाल्या पाहिजेत: कृती गंभीर स्वरूपाची असली पाहिजे, पाप करणाऱ्या व्यक्तीला तिच्या गांभीर्याची पूर्ण जाणीव असली पाहिजे आणि तिने त्या कृतीला जाणूनबुजून व पूर्णपणे संमती दिली पाहिजे. यांपैकी एक किंवा अधिक अटी पूर्ण झाल्या नाहीत, तर पाप गंभीर असले तरी त्या व्यक्तीवर मरणपापाचा पूर्ण दोष येत नाही.

या शिकवणीतून एक महत्त्वाचा नैतिक प्रश्न उभा राहतो: देवाची इच्छा न जाणणे चांगले की ती पूर्णपणे समजून घेणे? अज्ञानामुळे आपल्या आत्म्यावर पूर्ण दोष येत नाही, असे काहींना वाटू शकते. पण असा विचार आध्यात्मिकदृष्ट्या धोकादायक आहे. येशू अज्ञानाची कधीही प्रशंसा करत नाही. देवाला जाणण्यासाठी, त्याच्यावर प्रेम करण्यासाठी आणि त्याची सेवा करण्यासाठी तो आपल्याला बोलावतो. सत्य जाणून घेणे मुद्दाम टाळल्याने आपला बचाव होत नाही; उलट, ज्या सत्याकडे आपण जाणूनबुजून दुर्लक्ष केले, त्याबद्दल आपली जबाबदारी वाढते.

या नैतिक शिकवणीचा समारोप करताना येशू म्हणतो, “ज्याच्याकडे पुष्कळ सोपवले आहे, त्याच्याकडून पुष्कळ अपेक्षित असेल; आणि ज्याच्याकडे अधिक सोपवले आहे, त्याच्याकडून आणखी अधिक मागितले जाईल.” शिक्षा टाळण्यासाठी जबाबदारीपासून दूर राहणे हे ख्रिस्ती जीवनाचे ध्येय नाही. उलट, आपल्यावर अधिक जबाबदारी सोपवली जावी आणि त्यामुळे आपल्या हातून अधिक घडावे, हे त्याचे ध्येय आहे. का? कारण देव जे “मागतो,” ते ओझे नाही; ते पावित्र्य, अंतःकरणाची शुद्धता आणि देवाशी ऐक्य साधण्याचे आवाहन आहे.

या दृष्टीने पाहिले तर येशूची शिकवण हे एक पवित्र आमंत्रण ठरते. आध्यात्मिक आणि नैतिक जीवनात जसजशी वाढ होते, तसतशी तिची फळे अनेक पटींनी वाढतात. देवाने आपल्यावर अधिक जबाबदारी सोपवावी अशी इच्छा आपण बाळगतो आणि त्याला अधिक उदारपणे प्रतिसाद देतो, तेव्हा तो आपल्याला ज्या संतत्वाकडे बोलावतो, त्या दिशेने आपण वाटचाल करतो.

आध्यात्मिक परंपरेतील लेखक या वाढीचे तीन टप्पे सांगतात. प्रत्येक टप्प्यावर देव त्या व्यक्तीकडे अधिक सोपवतो. साधनेची सुरुवात करणारे शुद्धीकरणाच्या मार्गाने, साधनेत प्रगती केलेले आध्यात्मिक प्रकाशाच्या मार्गाने, तर परिपूर्णतेला पोहोचलेले देवाशी ऐक्याच्या मार्गाने वाटचाल करतात. सुरुवातीच्या टप्प्यात व्यक्ती देवाच्या कृपेच्या अवस्थेत जगते, पण पापाशी असलेल्या आसक्तींशी तिचा संघर्ष अजून चालू असतो. पुढच्या टप्प्यात तिने त्या आसक्तींवर मात केलेली असते आणि ती सतत मिळणाऱ्या आध्यात्मिक प्रकाशात व ध्यानचिंतनात जगते. परिपूर्णतेच्या टप्प्यात तिचे सखोल शुद्धीकरण झालेले असते आणि ती देवाशी स्थिर ऐक्यात प्रवेश करते. प्रत्येक टप्पा आधीच्या टप्प्यापेक्षा अधिक गौरवशाली असतो; त्यात अधिक फळे येतात आणि शाश्वत प्रतिफळही वाढते.

आजचे शुभवर्तमान आध्यात्मिक आणि नैतिक जीवनात आत्मसंतुष्ट राहण्याच्या धोक्याविषयी आपल्याला सावध करते. त्याच वेळी, या दोन्ही बाबतींत जागरूक राहण्यात किती मोठे मोल आहे, हेही ते दाखवते. देवाची इच्छा पूर्णपणे समजून घेण्याचा प्रयत्न करणे मोलाचे आहे, कारण त्यामुळे आपण पूर्ण मनाने व स्वेच्छेने त्याच्या इच्छेला संमती देऊ शकतो. ही वाटचाल कठीण असू शकते, कारण त्यासाठी सतत आणि अधिक सखोल शुद्धीकरण आवश्यक असते. तरीही पावित्र्यात वाढण्याचे मोल अपार आहे, हे आपण लक्षात ठेवले पाहिजे आणि त्यासाठीच्या प्रयत्नांत कधीही ढळता कामा नये.

आज तुम्ही देवाला आणि त्याच्या परिपूर्ण इच्छेला किती ओळखता, यावर चिंतन करा. देवाला अधिक जाणून घेण्यासाठी तुम्ही मनापासून प्रयत्न करता का, जेणेकरून तो तुमच्याकडून अधिक मागू शकेल? तुम्ही जागरूक राहून प्रार्थनेत आणि पवित्र आत्म्याच्या प्रेरणांमधून तो काय सांगतो, हे नेहमी ऐकता का? पवित्र होण्याचा निर्धार करा. तुमच्या जीवनात देवाला अधिक स्थान मिळावे, अशी आस धरा. तुम्हाला जितके अधिक मिळेल, तितके अधिक शुद्धीकरण देव तुमच्याकडून अपेक्षील. पण शेवटी अनेक पटींनी मिळणारे आशीर्वाद त्या प्रयत्नांचे सार्थक करतील. ते आशीर्वाद मिळवण्याचा प्रयत्न करत राहा.

हे माझ्या प्रभू, तू माझ्याकडून खूप काही मागतोस. माझे मन तुझ्या अधिक सखोल आणि स्पष्ट ज्ञानाने भरून जावे, अशी तुझी उत्कट इच्छा आहे, जेणेकरून तू माझ्यावर अधिक जबाबदारी सोपवू शकशील. माझे अज्ञान दूर कर आणि माझी इच्छाशक्ती बळकट कर, म्हणजे तुझे पावित्र्य माझ्याकडून जे काही मागते, त्याला मी प्रतिसाद देईन आणि तुझ्या कृपेत व तुझ्याशी ऐक्यात वाढत जाईन. अशा रीतीने तुझा सदैव गौरव होवो आणि तुझे राज्य वाढत जावो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.

संत ज्यूड यांची नोव्हेना
निराशाजनक परिस्थिती आणि मार्ग न दिसणाऱ्या अडचणींसाठी
ही प्रार्थना वर्षात कधीही करता येते, विशेषतः 19–27 ऑक्टोबरदरम्यान

आमच्या यूट्यूब चॅनेलची सदस्यता घ्या!
नवीन सामग्री प्रसिद्ध झाली की तुम्हाला सूचना मिळेल.

शुभवर्तमानावरील आणखी चिंतने

दैवी दयेवरील चिंतन

सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन

आजचे संत आणि सण

मिस्सातील वाचनांचे पर्याय