14 czerwca 2021
Poniedziałek XI tygodnia okresu zwykłego
Czytania na dziś
Jeśli ktoś przymusza cię, żeby iść z nim jedną milę, idź z nim dwie. Daj temu, kto cię prosi, i nie odwracaj się od tego, kto chce pożyczyć od ciebie”. Mateusz 5:41–42
W miarę jak przez stulecia przed przyjściem Chrystusa rozwijała się wiara Izraela, następowały kolejne etapy rozwoju moralności. Zanim w Starym Testamencie ustanowiono prawa moralne, rodziny powszechnie dokonywały srogiej zemsty na innych rodzinach za wyrządzone im krzywdy. Prowadziło to do nieustającej przemocy i waśni. Postęp nastąpił jednak wraz z ustanowieniem prawa odwetu, które mówiło: „Jeżeli ktoś okaleczy bliźniego, tak jak on uczynił, tak i jemu uczynią: złamanie za złamanie, oko za oko, ząb za ząb; jak okaleczył człowieka, tak i on zostanie okaleczony” (Księga Kapłańska 24:19–20). Była to nowa forma sprawiedliwości, która zabraniała, by zemsta była surowsza niż przestępstwo, za które brano odwet. W tamtym czasie pomagało to położyć kres nieustającym waśniom rodzinnym, które wciąż się zaostrzały.
Właśnie do tego prawa odwetu Jezus odnosi się w dzisiejszej Ewangelii. Nowa i znacznie wyższa forma moralności, której nauczał Jezus, wzywała Jego uczniów, by „nie stawiali oporu złemu” i nadstawiali drugi policzek, gdy wyrządzano im krzywdę. Choć ścisła sprawiedliwość wymaga zadośćuczynienia za grzech, nowa nauka Jezusa głosiła, że miłosierdzie spłaca każdy dług. Przede wszystkim Jego miłosierdzie, udzielane nam dla odpuszczenia naszych grzechów, spłaca dług naszych grzechów, gdy prawdziwie się nawracamy i zmieniamy. Jeśli jednak pragniemy, aby nasze długi wobec Boga z powodu naszych grzechów zostały darowane i spłacone, musimy postępować tak samo wobec innych, nie mając im niczego za złe.
Jezus idzie jednak jeszcze dalej. W przytoczonym wyżej fragmencie wzywa swoich uczniów do nowej i radykalnej formy miłości bliźniego i hojności. Ten nowy kodeks moralny wskazywał, jak odtąd miały postępować dzieci królestwa Bożego. Nie wystarczało już tylko przebaczyć i zapomnieć o długu, który ktoś ma wobec ciebie z powodu swojego grzechu. Miłosierdzie wymaga teraz od nas, by „dać temu, kto prosi” i przejść „dwie mile” z kimś, kto prosi cię jedynie o przejście z nim jednej mili. Innymi słowy, chrześcijańska miłość bliźniego dalece przewyższa wszelkie pojęcie ścisłej sprawiedliwości, a nawet wykracza poza samo przebaczenie. Była to z pewnością nowa i radykalna nauka naszego Pana.
Pomyśl o tym nowym prawie moralnym w odniesieniu do własnego życia. Jakim poziomem „sprawiedliwości” najczęściej się kierujesz? Kiedy ktoś cię krzywdzi, czy postępujesz jak ludzie sprzed ustanowienia praw Starego Testamentu, starając się odpłacić mu jeszcze dotkliwiej, niż on skrzywdził ciebie? Czy żyjesz według prawa, które szuka równej odpłaty: oko za oko? Czy starasz się przebaczyć i okazać miłosierdzie jako spłatę długu, który ktoś zaciągnął przez grzech popełniony przeciwko tobie? A może — co byłoby ideałem — starasz się wyjść jeszcze dalej, poza sam akt przebaczenia, i okazywać miłosierdzie w nowy, hojny sposób, z przeobfitością? Ten ostatni poziom miłości trudno osiągnąć i trudno nim żyć, ale właśnie tak traktuje nas nasz Pan i właśnie tak każe nam traktować innych.
Zastanów się dziś nad każdą krzywdą, z którą być może obecnie się zmagasz. Pomyśl też o tym, jak dotąd sobie z nią radzisz. Starając się zrozumieć to nowe prawo miłości i miłosierdzia dane przez naszego Pana, módl się do Niego, aby udzielił ci łaski potrzebnej do okazywania innym miłosierdzia w takiej mierze, w jakiej Bóg okazuje je tobie.
Mój hojny Panie, obdarzasz nas swoim miłosierdziem w przeobfitości. Nie tylko przebaczasz, gdy się nawracamy, lecz także przywracasz nas na wyżyny świętości o wiele większe, niż kiedykolwiek moglibyśmy na to zasłużyć. Udziel mi łaski, której potrzebuję, drogi Panie, aby okazywać taką samą miarę miłosierdzia i miłości tym, którzy zgrzeszyli przeciwko mnie. Przebaczam wszystkim, którzy mnie skrzywdzili. Proszę, pomóż mi także kochać ich całym sercem. Jezu, ufam Tobie.
Rozważania o Miłosierdziu Bożym
Rozważania biblijne na okres zwykły
