Ngày 13 tháng 9 năm 2023
Thứ Tư Tuần XXIII Thường Niên
Các bài đọc hôm nay
Thánh Gioan Kim Khẩu, Giám mục, Tiến sĩ Hội Thánh—Lễ nhớ
“Nhưng khốn cho anh em là những kẻ giàu có, vì anh em đã được phần an ủi của mình rồi. Khốn cho anh em, những kẻ bây giờ đang no nê, vì anh em sẽ phải đói. Khốn cho anh em, những kẻ bây giờ đang vui cười, vì anh em sẽ phải sầu khổ và khóc lóc. Khốn cho anh em khi được mọi người ca tụng, vì cha ông họ cũng đã đối xử với các ngôn sứ giả như thế.” Luca 6:24–26
Giàu có, no nê, vui cười và được mọi người ca tụng có nguy hiểm không? Theo lời Chúa Giêsu, dường như là có. Tại sao Chúa Giêsu lại cảnh báo về những điều ấy? Và trước đó, tại sao Người lại tuyên bố rằng nghèo khó, đói khát, khóc lóc và bị sỉ nhục là có phúc? Về căn bản, Chúa Giêsu đang lên án bốn tội thường gặp—tham lam, mê ăn uống, vô độ và hư danh—đồng thời đề cao những nhân đức đối nghịch với chúng.
Tự nó, sự nghèo khó chưa đủ để làm nên sự thánh thiện. Nhưng trong Tin Mừng Luca, Chúa Giêsu tuyên bố rằng nghèo khó theo nghĩa đen là có phúc. Điều này đi xa hơn Tin Mừng Mátthêu, vốn nói rằng có phúc là những ai “có tinh thần nghèo khó”. Có tinh thần nghèo khó là có tâm hồn không dính bén với của cải vật chất ở đời này, để có thể hoàn toàn mở lòng đón nhận sự phong phú của Thiên Chúa. Một khuynh hướng thường thấy nơi những người giàu có về vật chất là tự biện bạch rằng tuy có nhiều của cải, họ vẫn không dính bén với chúng. Hy vọng thực sự là như vậy. Tuy nhiên, trong các Mối Phúc theo Tin Mừng Luca, Chúa Giêsu nói thẳng: “Phúc cho anh em là những người nghèo khó” và “khốn cho anh em là những kẻ giàu có”. Qua lời dạy này, chúng ta khám phá ra một phúc lành thứ hai không có trong bản văn của Mátthêu. Ngoài việc tâm hồn không dính bén (tinh thần nghèo khó) được xác định là một phúc lành, sự nghèo khó theo nghĩa đen còn được công bố là con đường dễ dàng hơn để đạt tới sự không dính bén ấy trong tâm hồn. Của cải vật chất, dù tự nó không phải là tội, vẫn mang theo nhiều cám dỗ khiến ta dính bén, cậy dựa vào bản thân và buông theo những ham muốn của mình. Vì thế, xét về mặt thiêng liêng, người nghèo dễ giữ lòng không dính bén hơn người giàu. Đây là một sự thật khó chấp nhận đối với cả người nghèo lẫn người giàu. Người nghèo thường muốn trở nên giàu có, nghĩ rằng nếu được như vậy, họ sẽ chia sẻ của cải với người khác mà vẫn giữ lòng không dính bén. Người giàu thường thích sự giàu có của mình và tin rằng tâm hồn họ ít dính bén với của cải hơn thực tế.
“Đói khát” cũng được xác định là một tình trạng có phúc, trong khi “no nê” lại là một tình trạng nguy hiểm. Khi thực sự đói, dù do ăn chay hay do không có thức ăn dư dật, bạn sẽ dễ hướng nỗi đói khát của mình về Thiên Chúa hơn, để được Người cho no thỏa và dễ tín thác vào sự quan phòng của Người hơn. Thức ăn dư dật, nhất là những món ngon, cám dỗ bạn tìm sự thỏa mãn trong thói mê ăn uống, khiến bạn khó hết lòng khao khát Thiên Chúa và thánh ý Người. Vì vậy, nếu bạn tránh chiều theo ham muốn ăn uống và cảm nhận cơn đói, bạn sẽ được phúc thoát khỏi thói mê ăn uống, và ngay cả cám dỗ sa vào thói ấy.
Trong trường hợp này, “cười” và “khóc” không nói đến niềm vui và sự tuyệt vọng, nhưng nói đến những người luôn tìm kiếm thú vui và một cuộc sống hưởng thụ. Nhiều người sống chỉ để vui chơi, giải trí và tận hưởng những lạc thú nhất thời. Khóc nói đến những người đã nhận ra rằng những thú vui chóng qua của thế gian không bao giờ có thể làm họ thỏa lòng. Vì thế, việc không ngừng tìm kiếm giải trí kéo theo một cám dỗ thực sự, trong khi việc mất đi thứ thú vui chóng qua ấy lại giúp loại bỏ cám dỗ đó.
Cuối cùng, Chúa Giêsu tuyên bố rằng được phúc là những ai bị người ta ghét bỏ, loại trừ, sỉ nhục và lên án là xấu xa vì Người, chứ không phải những ai được mọi người ca tụng. Trong trường hợp này, Chúa Giêsu nói đến những lời khen ngợi dành cho những điều chẳng có ý nghĩa gì xét dưới ánh sáng vĩnh cửu. Khi mọi người đều nói tốt về chúng ta, ca ngợi những phẩm chất và thành tựu không phải là các nhân đức Kitô giáo đích thực, chúng ta sẽ bị cám dỗ tìm sự thỏa mãn nơi những lời khen ấy. Nhưng sự thỏa mãn này chẳng là gì khác ngoài hư danh và rốt cuộc không bao giờ thực sự làm chúng ta thỏa lòng. Tuy nhiên, khi có người nhận ra và ca ngợi những nhân đức của Thiên Chúa nơi chúng ta, thì chính Thiên Chúa được ca ngợi trước hết và trên hết, còn chúng ta được phúc thông phần vào vinh quang của Người.
Hôm nay, hãy suy ngẫm xem bạn thích được giàu có, thỏa thuê thưởng thức những món ăn ngon nhất, không ngừng vui chơi giải trí và được người khác thèm muốn như mình, hay bạn nhận ra những cám dỗ mà lối sống ấy mang lại. Cũng hãy suy ngẫm về những phúc lành thiêng liêng cụ thể dành cho những người thực sự nghèo khó, đói khát, tiết độ và khiêm nhường. Đây là một giáo huấn rất đòi hỏi của Chúa Giêsu. Nếu bạn cảm thấy khó đón nhận, hãy biết rằng đó là dấu hiệu cho thấy bạn vẫn còn nhiều quyến luyến trong cuộc sống. Đặc biệt, hãy suy ngẫm về mối phúc mà bạn thấy khó đón nhận nhất, và lấy mối phúc ấy làm đề tài suy niệm và cầu nguyện. Làm như thế với lòng chân thành và cởi mở sẽ giúp bạn trở nên một trong những người thực sự có phúc trước mặt Thiên Chúa.
Lạy Chúa chí phúc của con, Chúa đã sống nghèo khó, chịu đói, tiết độ và khiêm nhường đến mức trọn hảo. Chính vì thế, Chúa đã đầy tràn nhân đức trọn hảo và được no thỏa tột bậc. Xin mở mắt con trước những điều lừa dối của thế gian này, để con có thể cùng Chúa sống một đời thánh thiện đích thực, cảm nghiệm sự phong phú của Nước Trời. Lạy Chúa Giêsu, con tín thác vào Chúa!
Tuần cửu nhật kính Đức Mẹ Sầu Bi
Theo truyền thống, được đọc từ ngày 7–15 tháng 9
Các bài suy niệm Tin Mừng khác
Suy niệm về Lòng Chúa Thương Xót
Suy niệm Lời Chúa Mùa Thường Niên
Vị thánh trong ngày – Thánh Gioan Kim Khẩu, Giám mục, Tiến sĩ Hội Thánh
Hình ảnh nổi bật ở trên: Bài giảng trên núi của Danijel Dukić, qua Wikimedia Commons
