मराठी

एक ‘पवित्र भय’

९ मे २०२५
पुनरुत्थानकाळातील तिसऱ्या आठवड्याचा शुक्रवार
आजची वाचने

फ्रा आंजेलिको (ग्वीदो दी पिएत्रो) १४००–१४५५. फ्लॉरेन्स. डोंगरावरील प्रवचन — जाँ लुई माझिएर यांच्याकडून, परवाना: श्रेय द्या–व्यावसायिक वापर नको–त्याच परवान्याने सामायिक करा (CC BY-NC-SA 2.0)

व्हिडिओ

“आमेन, आमेन, मी तुम्हाला सांगतो: तुम्ही मानवपुत्राचे मांस खाल्ले नाही आणि त्याचे रक्त प्यायले नाही, तर तुमच्यात जीवन नाही. जो माझे मांस खातो आणि माझे रक्त पितो, त्याला सार्वकालिक जीवन आहे आणि शेवटच्या दिवशी मी त्याला पुन्हा उठवीन. कारण माझे मांस खरे अन्न आहे आणि माझे रक्त खरे पेय आहे.” योहान 6:53–55

तत्त्वज्ञानाच्या दृष्टीने, ‘परस्परविरोधी शक्ती’ भासणाऱ्या काही गोष्टींचा विचार करणे उपयुक्त ठरते. चांगुलपणा हा वाईटाच्या विरुद्ध वाटतो. प्रकाश अंधाराच्या विरुद्ध, उष्णता थंडीच्या विरुद्ध आणि जीवन मृत्यूच्या विरुद्ध वाटते. पण त्या खरोखरच एकमेकींशी झुंज देणाऱ्या शक्ती आहेत का? नीट विचार केला तर लक्षात येते की चांगुलपणा आणि वाईट, प्रकाश आणि अंधार, उष्णता आणि थंडी, तसेच जीवन आणि मृत्यू या खरे तर ‘परस्परविरोधी शक्ती’ नाहीत. वाईट म्हणजे चांगुलपणाचा अभाव, अंधार म्हणजे प्रकाशाचा अभाव, थंडी म्हणजे उष्णतेचा अभाव, आणि मृत्यू म्हणजे जीवन नाहीसे होणे. तत्त्वज्ञानातील हा भेद काहींना फारसा रोचक वाटणार नाही, तर काहींना तो गोंधळात टाकणारा वाटेल. तरीही आजच्या शुभवर्तमानाच्या प्रकाशात या सत्यावर मनन करणे उपयुक्त ठरते.

आजचे शुभवर्तमान आपल्याला सांगते की ‘मानवपुत्राचे मांस खाल्ले नाही आणि त्याचे रक्त प्यायले नाही,’ तर त्याचा परिणाम मृत्यू होतो. मृत्यू म्हणजे जीवन नाहीसे होणे, आणि पवित्र युखरिस्त हा जीवनाचा स्रोत आहे. येशू म्हणतो की तुम्ही त्याचे मांस खाल्ले नाही आणि त्याचे रक्त प्यायले नाही, तर ‘तुमच्यामध्ये जीवन नाही.’

येशूच्या या निर्भीड शिकवणीने आपण क्षणभर थांबून परमपवित्र युखरिस्ताकडे पाहण्याची आपली दृष्टी तपासली पाहिजे. पवित्र मिस्साला जाऊन प्रभुभोजन स्वीकारतो, तेव्हा जणू आपण आपल्या प्रभूवर ‘उपकार’ करतो, असा गैरसमज कधीकधी आपला होतो. पण खरे तर ही देवाने आपल्यावर केलेली सर्वांत मोठी कृपा आहे, कारण युखरिस्त हे अनंत जीवनाचे प्रवेशद्वार आहे. त्याशिवाय आपल्यामध्ये जीवन नाही. देवाचे सान्निध्य आपण गमावतो, म्हणून आपला आत्मा मरतो.

परमपवित्र युखरिस्त न स्वीकारल्याने काय गमावतो, याचा विचार करणे फार उपयुक्त ठरू शकते. अधिक विश्वासू राहण्याची प्रेरणा मिळावी म्हणून कधीकधी आपल्या कृतींच्या परिणामांचा विचार करणे गरजेचे असते. म्हणूनच देवपुत्राचे मांस न खाण्याचा परिणाम मृत्यू होतो, या सत्याचा विचार आपल्याला अधिक विश्वासू राहण्याची प्रबळ प्रेरणा देणारा ठरावा. आपल्यामधील देवाचे जीवनदायी सान्निध्य गमावण्याचे पवित्र भय आपल्या अंतःकरणात भरून राहावे. हे ‘पवित्र भय’ ही देवाची खरी देणगी आहे; किंबहुना, ते पवित्र आत्म्याच्या सात दानांपैकी एक आहे.

आज परमपवित्र युखरिस्ताविषयी तुमच्या अंतःकरणात कोणता भाव आहे, यावर मनन करा. पवित्र मिस्सामध्ये सहभागी होणे म्हणजे आपण प्रभूवर उपकार करतो, असे तुम्हाला वाटते का? की पवित्र मिस्सामधील सहभागाचे खरे स्वरूप तुम्ही ओळखता—तो अनंत जीवन देणाऱ्या स्रोताशी तुम्हाला जोडतो? ही अमूल्य देणगी किती महत्त्वाची आहे यावर मनन करा आणि या परमपवित्र दानात निष्ठेने व भक्तिभावाने सहभागी होण्याचा पुन्हा संकल्प करा.

हे युखरिस्तातील माझ्या प्रभू, श्रद्धेने तुझे ग्रहण करणाऱ्या सर्वांसाठी तुझे मांस आणि रक्त खरोखरच अनंत जीवनाचा स्रोत आहेत. हे प्रिय प्रभू, परमपवित्र युखरिस्ताच्या या अमूल्य देणगीबद्दल मी तुझे आभार मानतो. तुझ्यासाठीची तीव्र भूक आणि तहान माझ्या अंतःकरणात सदैव राहो, अशी मी प्रार्थना करतो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.

आपल्याला नवे पोप लाभले आहेत! पोप लिओ चौदावे यांच्यासाठी प्रार्थना

पास्काच्या प्रार्थना

शुभवर्तमानावरील आणखी चिंतने

दैवी दयेवरील चिंतन

पुनरुत्थानकाळासाठी पवित्र शास्त्रावरील मनन

आजचे संत आणि सण

मिस्सातील वाचनांचे पर्याय