शुक्रवार, २५ जुलै २०२५
संत याकोब प्रेषितांचा सण
गर्जनेचे पुत्र — लॉरेन्स ओपी, परवाना: CC BY-NC-ND 2.0.
“तुम्ही काय मागत आहात, हे तुम्हाला कळत नाही. जो प्याला मी पिणार आहे, तो तुम्हाला पिता येईल का?” ते त्याला म्हणाले, “हो, आम्हाला पिता येईल.” तो त्यांना म्हणाला, “माझा प्याला तुम्ही खरोखर प्याल; पण माझ्या उजवीकडे आणि डावीकडे बसण्याची जागा देणे माझ्या हाती नाही. माझ्या पित्याने ज्यांच्यासाठी त्या जागा तयार केल्या आहेत, त्यांच्यासाठीच त्या आहेत.” मत्तय 20:22–23
संत याकोब हा येशूचा प्रिय शिष्य योहान याचा भाऊ आणि जब्दी व सलोमी यांचा मुलगा होता. याकोब आणि योहान आपल्या वडिलांसोबत होडीत मासेमारीची जाळी दुरुस्त करत असताना येशूने त्या दोघांना बोलावले. त्यांनी येशूच्या आवाहनाला लगेच प्रतिसाद दिला: “…ते आपले वडील जब्दी यांना मजुरांसोबत होडीत सोडून त्याच्यामागे गेले” (मार्क 1:20). येशूने याईरच्या मुलीला पुन्हा जिवंत केले तेव्हा आणि येशूच्या रूपांतराच्या वेळी याकोब उपस्थित होता. शुभवर्तमानांत आणखी काही ठिकाणी त्याचा उल्लेख येतो. प्रेषितांच्या कृत्यांनुसार, ख्रिस्तासाठी प्राण देणारा याकोब हा प्रेषितांपैकी पहिला हुतात्मा होता. इ.स. 44 मध्ये यरुशलेम येथे हेरोदाने त्याचा शिरच्छेद केला (पाहा: प्रेषितांची कृत्ये 12:2).
शुभवर्तमानांत संत याकोबाचा उल्लेख ज्या इतर प्रसंगांत येतो, त्यांपैकी एक वर उद्धृत केला आहे. त्यात याकोब आणि योहान यांची आई सलोमी येशूकडे एक खास कृपा मागते: त्याच्या राज्यात आपल्या दोन्ही मुलांना त्याच्या डावीकडे आणि उजवीकडे बसू द्यावे. तिने आपल्या मुलांच्या वतीने ही विनंती केल्यावर येशू त्या दोघांकडे वळतो आणि विचारतो, “जो प्याला मी पिणार आहे, तो तुम्हाला पिता येईल का?” ते उत्तर देतात, “हो, आम्हाला पिता येईल.” दोघा भावांची आणि त्यांच्या आईची ही मागणी मोठी धिटाईची होती; तरीही त्या विनंतीत धैर्य आणि पावित्र्यही दिसून येते.
या प्रसंगाच्या अगदी आधी, येशू बारा प्रेषितांसोबत यरुशलेमला जात असताना, पुढे आपल्याला काय सोसावे लागणार आहे हे त्याने त्यांना सांगितले. “पाहा, आपण यरुशलेमला जात आहोत. मानवपुत्राला मुख्य याजकांच्या आणि शास्त्र्यांच्या हाती सोपवले जाईल. ते त्याला मृत्युदंड ठोठावतील आणि त्याची थट्टा करावी, त्याला फटके मारावेत आणि त्याला क्रुसावर खिळावे म्हणून त्याला परराष्ट्रीयांच्या हाती देतील. तिसऱ्या दिवशी त्याला पुन्हा उठवले जाईल” (मत्तय 20:18–19). येशूने बारा प्रेषितांना हे तिसऱ्यांदा सांगितले होते. त्यामुळे त्याच्या शब्दांचा अर्थ आता त्यांच्या मनात खरोखर उतरू लागला असावा. याच पार्श्वभूमीवर याकोब आणि योहान येशूला विनंती करतात की, त्याचे राज्य स्थापन करण्याच्या कार्यात त्यांना त्याच्या जवळ राहू द्यावे. त्या राज्याकडे जाणारी वाट आपल्या दुःखसहनातून आणि मृत्यूतून जाते, असे येशूने सांगितले होते, तरीही त्यांनी ही विनंती केली.
आपल्यापैकी प्रत्येकाने याकोब आणि योहान यांच्याकडून शिकावे. त्यांच्या विनंतीत थोडासा स्वार्थ असला असेल, तरी ती धैर्याचीही होती. येशूने आपल्या दुःखसहनाविषयी जे भाकीत केले होते, त्याला ते घाबरले नाहीत, हे त्यातून दिसते. उलट, त्याच्या दुःखसहनात सहभागी होण्याची त्यांची इच्छा होती. येणाऱ्या राज्याच्या वैभवात वाटा मिळावा म्हणून जे काही सोसावे लागेल ते सोसण्यास ते तयार होते.
आज आपणही आपल्या प्रभूकडे अशीच विनंती कशी करू शकतो, यावर चिंतन करा. त्याच्या राज्यात त्याच्या जवळ राहण्याची तुमची इच्छा आहे, असे त्याला सांगा. पण हे सांगताना पूर्ण जाणीव ठेवा की त्या वैभवाकडे जाण्यासाठी ख्रिस्ताने प्यालेला निःस्वार्थ त्यागाचा प्याला आपल्यालाही प्यावा लागेल. त्याच्यामागे चालण्यासाठी आपल्याकडून काहीही मागितले गेले, तरी धैर्याने त्याचे अनुसरण केल्यानेच त्या वैभवात आपल्याला वाटा मिळतो. त्यासाठी दुःख आणि छळ सहन करावा लागला, तरी चालेल. मोठा त्याग करावा लागला, तरी चालेल. काही आशा आणि स्वप्ने सोडून द्यावी लागली, तरी चालेल. येशू आणि या शिष्यांसोबत आपणही यरुशलेमच्या वाटेवर चालत आहोत, अशी कल्पना करा. तिथे आपला प्रभू स्वतःचे जीवन बलिदान म्हणून अर्पण करणार होता. लवकरच संत याकोबही त्याच वाटेने जाणार होता आणि हेरोदाच्या तलवारीने त्याचा मृत्यू होणार होता. आपला प्रभू तुमच्याकडे जे काही मागेल त्याला “हो” म्हणा आणि निःस्वार्थ, त्यागमय प्रेमाचा प्याला पिण्याचा दृढ निश्चय करा. असे केल्याने स्वर्गराज्याच्या वैभवात तुम्हालाही वाटा मिळेल.
हे माझ्या गौरवशाली राजा, तुझ्या येणाऱ्या वैभवशाली राज्यात सहभागी होण्यासाठी तू सर्वांना आमंत्रण देतोस. सर्व संतांसोबत मला त्या राज्यात प्रवेश मिळो आणि त्याच्या वैभवात मला पूर्णपणे सहभागी होता येवो. त्या राज्याकडे नेणारी वाट मी निवडतो आणि माझे जीवन तुला व इतरांच्या हितासाठी स्वेच्छेने बलिदान म्हणून अर्पण करतो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
आजचे संत: प्रेषित संत याकोब




