14 जून 2026
सामान्य काळातील अकरावा रविवार (वर्ष अ)
आजची वाचने

चर्चमधील डोंगरावरील प्रवचनाचे मोझेक चित्र
लोकसमुदाय पाहून त्याच्या हृदयात त्यांच्याविषयी कळवळा दाटून आला, कारण मेंढपाळ नसलेल्या मेंढरांसारखे ते त्रस्त आणि निराधार होते. मत्तय 9:36
येशू “सर्व नगरे आणि गावे फिरत होता. तो त्यांच्या सभास्थानांत शिकवत होता, राज्याची सुवार्ता जाहीर करत होता आणि सर्व प्रकारचे रोग व आजार बरे करत होता” (मत्तय 9:35). त्या लोकसमुदायांविषयी त्याच्या अंतःकरणात खोल करुणा दाटून आली. स्प्लाग्ख्निझोमाय या ग्रीक क्रियापदाचा अनुवाद अनेकदा “कळवळा येणे” किंवा “करुणेने अंतःकरण हेलावणे” असा केला जातो. सुवार्तांमध्ये हे क्रियापद बारा वेळा येते—आठ वेळा स्वतः येशूच्या करुणेचे वर्णन करण्यासाठी आणि चार वेळा दाखल्यांत किंवा त्यांच्याशी संबंधित प्रसंगांत दैवी दया दाखवण्यासाठी (दयाळू सामरी, उधळ्या पुत्र, क्षमा न करणारा सेवक आणि भूतबाधा झालेल्या आपल्या मुलासाठी एका पित्याने केलेली विनवणी). हे क्रियापद केवळ भावनिक प्रतिक्रिया दर्शवत नाही. ते येशूच्या संपूर्ण अस्तित्वाला आतून हेलावून टाकणारी करुणा व्यक्त करते. त्याचे मन, इच्छाशक्ती, शरीर आणि भावना या साऱ्यांना ती व्यापून टाकते आणि त्याला दैवी दयेने कृती करण्यास प्रवृत्त करते.
या क्रियापदाचा अर्थ समजून घेणे महत्त्वाचे आहे, कारण त्यातून ख्रिस्ताच्या कार्याचा गाभा उलगडतो: त्याच्या मानवतेत त्याची दैवी दया पूर्णपणे प्रकट होते. त्याच्या दयेचा उगम त्याच्या दैवी स्वभावात असला, तरी आपल्या मानवी स्वभावात तो ती दया पूर्णपणे जगला आणि व्यक्त केली. त्या दयेने त्याला पूर्णपणे व्यापून टाकले आणि आपल्या लोकांचा मेंढपाळ होण्यास प्रवृत्त केले.
येशूला सर्वस्वी व्यापून टाकणाऱ्या करुणेतून आपल्याला मोठा दिलासा मिळायला हवा. देव आपल्यावर केवळ दैवी कर्तव्य म्हणून प्रेम करत नाही; त्याचे प्रेम आपल्यापैकी प्रत्येकासाठी आहे. त्या प्रेमात गाढ आपुलकी आहे आणि ते कधीही आटत नाही. देव परिपूर्ण आहे, पण म्हणून तो आपल्यापासून दूर, आपल्याशी काही नाते नसल्यासारखा किंवा अलिप्त नाही. ख्रिस्तामध्ये देवाची दया आपल्याला दिसते: त्याचे मानवी हृदय कळवळते आणि आपल्याला स्वतःच्या अधिक जवळ आणण्यासाठी जे काही करता येईल ते सर्व तो करतो. म्हणूनच त्याची करुणा आपल्याला इतका धीर देते. तो दूर उभा राहून आपल्याला दोषी ठरवणारा, रागावलेला देव नाही. उलट, तो असा देव आहे की ख्रिस्तामध्ये दया त्याला पूर्णपणे व्यापून टाकते, करुणा त्याला प्रेरणा देते आणि तो आपल्यापैकी प्रत्येकाच्या तारणासाठी कृती करतो.
येशूच्या पवित्र हृदयातून तीच गहन दया आजही वाहत आहे. स्वर्गात ख्रिस्ताचे मानवी हृदय त्याच्या दैवी स्वभावाशी अविभाज्यपणे एकरूप आहे आणि त्यातून पित्याचे व पवित्र आत्म्याचे प्रेम जगावर ओसंडून वाहते. त्याच्या ख्रिस्तसभेद्वारे, विशेषतः संस्कारांमधून आणि पवित्र जीवन जगणाऱ्या स्त्री-पुरुषांमधून, त्याची करुणा आपल्याला अनुभवायला मिळते. देवाच्या राज्यासाठी आपण जे काही करतो, त्यामागे हीच करुणा प्रेरणा असली पाहिजे. त्याच्या दयेची जिवंत साधने होण्याचे आवाहन आपल्याला आहे. आपल्या कृतींतून, शब्दांतून आणि इतरांवरील प्रेमातून त्याच्या पवित्र हृदयाचे प्रतिबिंब दिसावे, जेणेकरून आपल्यापैकी प्रत्येकाला देवाच्या अढळ प्रेमाची खात्री मिळावी.
आजच्या सुवार्तेत आपण पाहतो की करुणेने प्रेरित होऊन येशूने आपल्या शिष्यांपैकी बाराजणांना प्रेषित म्हणून पाठवले. देवाच्या राज्याची घोषणा करण्याचा, आजाऱ्यांना बरे करण्याचा, मृतांना उठवण्याचा, कुष्ठरोग्यांना शुद्ध करण्याचा आणि भुते घालवण्याचा आपला दैवी अधिकार त्याने त्यांना दिला. इस्राएलच्या घराण्यातील हरवलेल्या मेंढरांपर्यंत पोहोचण्यासाठी त्याने त्यांना आपल्या दयेची साधने म्हणून निवडले. त्या लोकांना देवाच्या सत्याची आणि आरोग्य देणाऱ्या त्याच्या कृपेची नितांत गरज होती.
इतरांसाठी प्रकाश आणि दया यांचा दीप होण्यासाठी येशू आज आपल्यापैकी प्रत्येकाला एका खास रीतीने पाठवतो. सर्वप्रथम तो आपल्या सर्वांत जवळच्या माणसांवर—आपल्या कुटुंबीयांवर आणि मित्रमैत्रिणींवर—प्रेम करण्यास बोलावतो. हे प्रेम नेहमीच्या पद्धतीने नव्हे, तर त्याच्या स्वतःच्या प्रेमाचे प्रतिबिंब पडेल अशा रीतीने स्वतःला पूर्णपणे देणारे असावे. त्यांच्याविषयीच्या दैवी करुणेने आपले संपूर्ण अस्तित्व हेलावू द्यावे, जेणेकरून त्यांना आपल्या प्रेमाची आणि देवाच्या प्रेमाचीही खात्री मिळेल. पण आपले कार्य तिथेच संपत नाही. आपल्या कुटुंबीयांवर प्रेम करण्याबरोबरच, देव ज्यांना आपल्या जीवनात आणतो त्या सर्वांपर्यंत आपण हीच करुणा पोहोचवली पाहिजे. त्या काळी येशूच्या पवित्र हृदयात भरून राहिलेली दया जितकी खोल होती, तितक्याच खोल दयेने आपण त्यांच्याशी वागले पाहिजे.
आज येशूच्या दैवी करुणेचे दोन दृष्टिकोनांतून चिंतन करा. प्रथम, तुमच्यासाठी ओसंडून वाहणाऱ्या त्याच्या प्रेमाकडे निरखून पाहा. ते प्रेम कितीही मोठे मानले, तरी ते त्याहून मोठेच आहे. दुसरे म्हणजे, त्या प्रेमाला तुमचे जीवन बदलू द्या, जेणेकरून त्याची दया तुमच्यामधून इतरांच्या जीवनात वाहू शकेल. देवाचे प्रेम रोखून धरू नका; ते मोकळेपणाने आणि भरभरून वाहू द्या. त्याच्या दैवी करुणेने तुमचे संपूर्ण अस्तित्व हेलावू द्या. अशा रीतीने तुम्ही त्याच्या दयेचे खरे साधन व्हाल आणि प्रेमाच्या व सर्वस्व व्यापणाऱ्या करुणेच्या सामर्थ्याने आत्म्यांना त्याच्याकडे आकर्षित कराल.
हे परमप्रेमळ प्रभू, इस्राएलचे लोक किती त्रस्त आणि निराधार होते हे पाहून तुझे पवित्र हृदय खोल करुणेने हेलावले. हे प्रभू, तीच करुणा माझ्यावर भरभरून ओत आणि इतरांच्या जीवनात मला तुझ्या दयेचे साधन बनव. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन




