मराठी

सार्वकालिक जीवन आणि परिपूर्णता

17 ऑगस्ट 2026
सामान्य काळातील विसाव्या आठवड्याचा सोमवार
आजची वाचने

ख्रिस्त आणि श्रीमंत तरुण अधिकारी, हाइनरिख होफमान यांचे चित्र

व्हिडिओ

एक तरुण येशूकडे आला आणि म्हणाला, “गुरुजी, सार्वकालिक जीवन मिळवण्यासाठी मी कोणते चांगले कृत्य करावे?” येशूने त्याला उत्तर दिले, “चांगले काय आहे, याविषयी तू मला का विचारतोस? चांगला असा एकच आहे. तुला जीवनात प्रवेश करायचा असेल, तर आज्ञा पाळ.” मत्तय 19:16–17

स्वर्गातील सार्वकालिक जीवनाची इच्छा आपल्या सर्वांनाच आहे. पण या पृथ्वीवर असतानाच परिपूर्ण व्हावे, अशीही आपली इच्छा आहे का? आणि तशी इच्छा असेल, तर परिपूर्णता मिळवण्यासाठी जे काही करावे लागेल ते करण्याचा आपला खरोखर निश्चय आहे का? की बऱ्यापैकी चांगले असण्यातच आपण समाधानी आहोत? आजच्या शुभवर्तमानातील श्रीमंत तरुणाला नेमकी इथेच अडचण आली.

तो तरुण नियमशास्त्र निष्ठेने पाळत होता, हे स्पष्ट आहे. सार्वकालिक जीवनाकडे नेणारा मार्ग दाखवताना येशूने आज्ञा सांगितल्या, तेव्हा तो म्हणाला, “या सर्व आज्ञा मी पाळल्या आहेत.” नैतिक दृष्टीने हे प्रशंसनीय आहे. देवाच्या नियमाविषयी त्याच्या मनात असलेली प्रामाणिक निष्ठा आणि नीतिमान जीवन जगण्याची त्याची प्रशंसनीय बांधिलकी यातून दिसून येते.

पण येशू केवळ मोशेच्या नियमशास्त्राला दुजोरा देण्यासाठी आला नव्हता; तो ते पूर्णत्वास नेण्यासाठी आणि त्याला अधिक उंचीवर नेण्यासाठी आला होता. “माझ्यात अजून काय उणे आहे?” असा पुढचा प्रश्न विचारताना त्या तरुणाने आपल्या मनातील अधिक खोल आध्यात्मिक ओढ व्यक्त केली. त्याने नियमशास्त्र निष्ठेने पाळले होते, तरी त्यापलीकडेही काहीतरी आहे, असे त्याला जाणवत होते. देवाशी अधिक घनिष्ठ नाते असावे, अशी इच्छा त्याच्या अंतःकरणात जागी झाली होती.

इथेच येशू परिपूर्णतेचा आदर्श आपल्यासमोर ठेवतो: “तुला परिपूर्ण व्हायचे असेल तर…” नियमशास्त्राचे पालन हा आध्यात्मिक जीवनाचा पाया आहे; पण तेच त्याचे शिखर नाही. येशू आपल्याला केवळ आज्ञापालनाच्या पलीकडे जाऊन, कोणत्याही आसक्तीच्या आहारी न जाता आणि पूर्ण अंतःकरणाने स्वतःला त्याच्याकडे समर्पित करून त्याचे शिष्य म्हणून जगण्यास बोलावतो. या अर्थाने परिपूर्णता म्हणजे वर्तनात कोणताही दोष नसणे नव्हे, तर प्रेमाने पूर्णपणे भरून जाणे. केवळ पाप टाळल्याने ख्रिस्ताच्या शिष्यत्वाचे ध्येय साध्य होत नाही; त्यासाठी त्रिएक देवाशी शुद्ध आणि आपले जीवन बदलून टाकणारे नाते जोडावे लागते. हे नाते आपल्याला दैवी प्रेमात अधिकाधिक खोलवर नेते.

तो श्रीमंत तरुण दुःखी होऊन निघून गेला, “कारण त्याच्याकडे पुष्कळ संपत्ती होती.” त्याला सार्वकालिक जीवन हवे होते. नैतिक जीवनाच्या किमान अपेक्षा पूर्ण करण्यापलीकडेही आपल्याला कशासाठी तरी बोलावले जात आहे, हे त्याला जाणवले होते. पण त्याच्या आसक्तींनी त्याला परिपूर्णतेच्या मार्गाने जाऊ दिले नाही.

या पवित्र भेटीतून आपल्याला अनेक महत्त्वाचे आध्यात्मिक धडे मिळतात. पहिला धडा असा की सार्वकालिक जीवनाची सुरुवात आज्ञापालनाने होते, पण समर्पणातून ते बहरते. या शुभवर्तमानाच्या प्रकाशात आपण स्वतःला पहिला प्रश्न विचारूया: त्या तरुणाप्रमाणे आपणही देवाच्या आज्ञा पाळतो, असे प्रामाणिकपणे म्हणू शकतो का? हा पाया नसेल, तर “माझ्यात अजून काय उणे आहे?” हा प्रश्न विचारण्यास आपण अद्याप तयार नाही.

देवाच्या कृपेने आपण दहा आज्ञा मनापासून पाळत जगू लागलो, की आध्यात्मिक जीवनात अधिक खोलवर जाण्यास आणि परिपूर्णतेचा शोध घेण्यास तयार होतो. परिपूर्णतेसाठी, ख्रिस्तावरील आपल्या प्रेमाच्या आड येणाऱ्या प्रत्येक गोष्टीची आसक्ती सोडावी लागते. चांगल्या गोष्टी किंवा नैतिकदृष्ट्या ना चांगल्या ना वाईट अशा गोष्टीसुद्धा, आपल्या अंतःकरणात त्यांनी देवाची जागा घेतली, तर अडथळे बनू शकतात.

त्या श्रीमंत तरुणासाठी त्याची धनसंपत्ती हाच अडथळा होता. त्याच्या अंतःकरणाची आणि त्याच्या आसक्तींची जाणीव असल्यामुळे, त्याला हवे असलेले देवाशी अधिक घनिष्ठ नाते कसे साधता येईल, याचा नेमका मार्ग येशूने त्याला प्रेमाने दाखवला: “जा, तुझ्याकडे जे आहे ते विकून गरिबांना दे; म्हणजे स्वर्गात तुझ्यासाठी धन असेल. मग ये आणि माझ्यामागे चल.” धनसंपत्ती मुळातच वाईट नाही; दहा आज्ञांपैकी एकही आज्ञा तिचा निषेध करत नाही. पण देवाशी अतिशय घनिष्ठ नात्याकडे नेणाऱ्या परिपूर्णतेसाठी नुसता नैतिक पाया पुरेसा नाही; दैवी प्रेमाच्या आड येणारी प्रत्येक गोष्ट दूर करावी लागते. खऱ्या शिष्यत्वात कोणताही हातचा राखून न ठेवता, पूर्ण अंतःकरणाने येशूच्या मागे चालण्याचे आवाहन नेहमीच असते.

देवाच्या आज्ञा पाळणे आणि निखळ प्रेमाने, पूर्ण अंतःकरणाने स्वतःला देवाला समर्पित करणे यांत काय फरक आहे, यावर आज चिंतन करा. तुम्ही नियमशास्त्र पाळत असाल, तर तुमच्यात अजून काय उणे आहे? तुम्हाला अधिक परिपूर्ण रीतीने त्याच्या मागे चालता यावे म्हणून येशू तुम्हाला काय सोडायला सांगत असेल? तुमचे मन कशात गुंतले आहे, हे दाखवून देण्याची त्याला विनंती करा. मग दुःखी होऊन दूर निघून जाण्याऐवजी, तो जिथे नेईल तिथे आनंदाने आणि विश्वासाने त्याच्या मागे चालण्याचे धैर्य मिळावे म्हणून प्रार्थना करा.

हे सर्व परिपूर्णतेच्या प्रभू, तुझे पावित्र्य आमच्या आकलनापलीकडचे आहे; तरीही तू कृपाळूपणे मला आपल्याकडे ओढतोस आणि तुझ्याशी घनिष्ठ ऐक्यात जगण्यास बोलावतोस. तुझ्याकडे येण्याच्या माझ्या वाटेतील प्रत्येक अडथळा मला दाखव, अशी मी तुला विनंती करतो. परिपूर्ण होण्याची जी खोलवरची आकांक्षा तू माझ्या आत्म्यात ठेवली आहेस, ती पूर्ण होण्याच्या आड येणारे सर्व काही सोडून देण्यासाठी मला कृपा आणि धैर्य दे. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.

संत मोनिकाची नोव्हेना
(विशेषतः वाट चुकलेल्या मुलांसाठी ही प्रार्थना केली जाते)
१८–२६ ऑगस्ट

शुभवर्तमानावरील आणखी चिंतने

दैवी दयेवरील चिंतन

सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन

आजचे संत आणि सण

मिस्सातील वाचनांचे पर्याय