रविवार, 21 जानेवारी 2018
सामान्य liturgical काळातील तिसरा रविवार, वर्ष ब
संत आग्नेस, कुमारिका व रक्तसाक्षी – स्मृतिदिन

परमेश्वराचे वचन योनाकडे आले: “निनवे या मोठ्या नगराकडे निघ आणि मी तुला देईन तो संदेश तेथील लोकांना जाहीर कर.” तेव्हा योना तयार झाला आणि परमेश्वराच्या आज्ञेप्रमाणे निनवेला गेला. योना 3:1-3
योना हा जुन्या करारातील सर्वांत प्रिय संदेष्ट्यांपैकी एक आहे. का बरं? कदाचित एका देवमाशाने त्याला गिळल्याच्या विलक्षण कथेमुळे. हे दृश्य कल्पनाशक्तीला चालना देते आणि एखाद्या परीकथेसारखे वाटते. ही कथा छान आहे आणि ऐकायलाही मजेदार आहे!
पण देवमाशाने योनाला का गिळले, हे मात्र आपण सहज विसरतो. देवाने आपल्या जीवनात एक विशिष्ट कार्य करण्यासाठी आपल्याला बोलावले आहे, हे योनाने ऐकले; पण तो शक्य तितक्या वेगाने उलट दिशेने पळाला. देवाचे बोलावणे टाळण्यासाठी त्याने शक्य ते सर्व केले. पण देवाने हार मानली नाही. शेवटी देवाचा विजय झाला आणि योना उपदेश करण्यासाठी निनवेला गेला. सर्वांत आनंदाची गोष्ट म्हणजे निनवेच्या लोकांनी त्याचे ऐकले आणि आपले जीवन बदलले! अखेरीस योनाचा उपदेश फार यशस्वी ठरला.
योनाने अगदी सुरुवातीपासूनच देवाचे ऐकले असते, तर काय झाले असते, याची कल्पना करा. कदाचित या परीकथेसारख्या गोष्टीत सांगण्यासारखे फारसे काही उरले नसते; पण योनाचा आणि इतरांचाही कितीतरी त्रास नक्कीच वाचला असता. समुद्रातल्या प्रचंड वादळाला आणि जहाजावरील खलाशांच्या संतापाला त्याला तोंड द्यावे लागले नसते. जहाजातून समुद्रात फेकले जाण्याची यातना आणि त्या विशाल माशाच्या पोटात तीन दिवस अडकून राहण्याचा अनुभवही त्याला सोसावा लागला नसता. योनाने अगदी सुरुवातीपासूनच देवाचे ऐकले असते, तर हे सगळे टळले असते.
तरीही, या कथेकडे दुसऱ्या दृष्टिकोनातून पाहणे रंजक आहे आणि त्यातून नवी समजही मिळते. वस्तुस्थिती अशी आहे की योनाने हे सगळे कष्ट सोसले. त्याबद्दल त्याला दोष द्यावासा आणि त्याची कानउघाडणी करावीशी आपल्याला वाटेल, पण असे करण्यापूर्वी आपण जरा थांबून विचार करावा. का? कारण काही हेतूने देवाने आपल्या दैवी इच्छेनुसार योनाला या संकटांतून जाऊ दिले असणे अगदी शक्य आहे. योनाने सुरुवातीला देवाच्या इच्छेला विरोध केला, यालाही देवाच्या सुज्ञ योजनेत स्थान असणे अगदी शक्य आहे, किंबहुना तसे असण्याची बरीच शक्यता आहे. देवाने असे का होऊ दिले असेल? बहुधा आपल्यासाठीच, कारण योनाचे जीवन आपल्यापुढे एक उत्तम उदाहरण ठेवते. योनाच्या जीवनातून मिळणारा एक मुख्य बोध स्पष्ट आहे: देव आपल्यावर प्रेम करणे कधीच सोडत नाही आणि त्याची इच्छा आपण मनापासून स्वीकारावी म्हणून तो आपल्याला सतत बोलावत राहतो. अशा रीतीने योनाचे जीवन आणि त्याच्या कृती प्रेषितवाणीप्रमाणे आपल्याला देवाचा संदेश देतात आणि एक मोलाचा धडा शिकवतात.
देव आपल्याबाबतीत हार मानत नाही. आपण त्याच्याकडे पाठ फिरवताच तो आपल्याला सोडून देत नाही. उलट, आपण त्याला नाकारतो तेव्हा आपल्याला पुन्हा आपल्याकडे बोलावण्याचा त्याचा निर्धार आणखी दृढ होतो. आपले भग्नपण, आपल्या निश्चयाचा अभाव, आपले दोष आणि दुर्बलता यांचाही तो आपल्या गौरवासाठी आणि आपली परिपूर्ण योजना पूर्ण करण्यासाठी उपयोग करतो.
आज यावर चिंतन करा: जीवनात तुम्ही निराश झाला आहात का? आपल्या जीवनाविषयी देवाची जी इच्छा आहे, तिच्याप्रमाणे वागण्यात आपण कमी पडलो, असे तुम्हाला वाटते का? तसे असेल तर योनाचा संदेश स्पष्ट आहे. हार मानू नका. आशा सोडू नका. देवाने तुमच्यासाठीची त्याची योजना सोडून दिलेली नाही आणि त्याने आशाही सोडलेली नाही. शेवटी कदाचित तुमच्या लक्षात येईल की तुमच्या जीवनात ज्या गोष्टी सर्वांत जड ओझे आणि मोठे अडथळे वाटतात, त्यांचे स्वरूप देवाच्या कृपेने पूर्णपणे पालटेल आणि त्यांतूनच त्याचे वैभव प्रकट होईल!
हे प्रभू, तू माझ्या बाबतीत कधीच हार मानत नाहीस. तू कधीच आशा सोडत नाहीस. मला बदलण्याची, तुझे ऐकण्याची आणि तुला प्रतिसाद देण्याची कृपा दे. माझ्या दुर्बलतेचा आणि माझ्यात जे काही तुटलेले आहे त्याचाही उपयोग कर; त्यांतून तुझे सामर्थ्य आणि तुझी कृपा झळकू दे.
आजचे संत – संत आग्नेस



