१६ सप्टेंबर २०२५
पोप संत कॉर्नेलियस आणि बिशप संत सायप्रियन या दोघा रक्तसाक्षींचे स्मरण
आजची वाचने
सामान्य काळातील चोविसाव्या आठवड्याच्या मंगळवारची वाचने
आंद्रेयास एफ. बोर्खर्ट, CC BY-SA 3.0 DE, विकिमीडिया कॉमन्समार्फत
व्हिडिओ
येशू नाईन नावाच्या नगराकडे गेले. त्यांचे शिष्य आणि मोठा लोकसमुदायही त्यांच्याबरोबर होता. ते नगराच्या वेशीजवळ आले, तेव्हा एका मृत मनुष्याला बाहेर नेत होते. तो आपल्या आईचा एकुलता एक मुलगा होता आणि ती विधवा होती. नगरातील पुष्कळ लोक तिच्याबरोबर होते. लूक 7:11–12
या आईची परिस्थिती डोळ्यांसमोर आणा. तिचे लग्न झाले होते. तिला आणि तिच्या पतीला एक मुलगा झाला आणि दोघांनी मिळून त्याला वाढवले. तिच्या आणि तिच्या मुलाच्या डोळ्यांदेखत तिच्या पतीचा मृत्यू झाला. मग तिने आपल्या मुलालाही मरताना पाहिले, आणि आता ती त्याच्या अंत्ययात्रेत चालत होती. तो तिचा एकुलता एक मुलगा असल्यामुळे आता ती एकटी पडली होती.
या स्त्रीचा विचार केला की तिच्याविषयी आपल्या मनात सहजच करुणा जागी होते. तिचे हृदय अशा दुःखाने भरले असेल की सहृदय माणसालाही त्याची झळ जाणवेल. तिच्या मनात भीतीही दाटली असेल. त्या काळी एखाद्या खेड्यात विधवेला स्वतःचा उदरनिर्वाह करणे फार कठीण होते. पतीच्या मृत्यूनंतर, वय वाढत जाईल तसा तिला आपला सांभाळ करण्यासाठी मुलावर अवलंबून राहावे लागले असते. पण आता तोही गेल्यामुळे तिला केवळ त्याच्या निधनाचे दुःखच नव्हे, तर आपल्या भविष्याची भीतीही वाटली असेल. तिचे पुढे काय होणार? येणारी कित्येक वर्षे तिला अन्न कोण देणार? गरिबीमुळे तिच्यावर भीक मागण्याची वेळ येणार का?
या खऱ्याखुऱ्या दुःखाच्या आणि भीतीच्या काळात येशू तिच्या जीवनात येतात. तिला येशूंविषयी काही माहिती होती की नाही, हे आपल्याला ठाऊक नाही. ती त्यांच्या अनुयायांपैकी नव्हती असे दिसते. येशूंनी सार्वजनिक सेवाकार्य सुरू करून फार काळ लोटला नव्हता, त्यामुळे तिने त्यांच्याविषयी ऐकलेही नसेल. येशूंची या स्त्रीशी आणि तिच्या मृत मुलाशी झालेली भेट पूर्वनियोजित नव्हती आणि ती अनपेक्षितपणे घडली, असे दिसते. या मनुष्याला मृतांतून उठवण्यास येशूंना कशामुळे प्रेरणा मिळाली? गावातील कोणाच्या श्रद्धेला दिलेला हा प्रतिसाद होता, असे दिसत नाही. कुणाच्या विनंतीवरूनही त्यांनी हे केले नाही. उलट, या आईविषयी वाटलेल्या निव्वळ करुणेतूनच येशूंनी हे केले, असे दिसते. निदान पहिल्या वाचनात तरी तसे वाटते. येशूंनी तिच्याविषयीच्या करुणेतून कृती केली, हे स्पष्ट आहे; पण संपूर्ण प्रसंग लक्षात घेतला तर त्यामागे आणखी एक दुय्यम हेतू असण्याची शक्यता आहे.
येशू, त्यांचे शिष्य आणि मोठा लोकसमुदाय हे सर्व जण एकत्र या गावातून चालले होते. येशू सहसा लोकांच्या श्रद्धेला प्रतिसाद म्हणून चमत्कार करत असत. त्यामुळे हा चमत्कार घडण्यातही श्रद्धेचा वाटा असावा, असे मानण्यास वाव आहे. मात्र, ज्या श्रद्धेमुळे हा चमत्कार घडला, ती कफर्णहूमहून येशूंबरोबर चालत आलेल्या लोकांचीच श्रद्धा असू शकते. आदल्या दिवशी याच लोकांनी येशूंना एका शताधिपतीच्या सेवकाला बरे करताना पाहिले होते. त्यांची येशूंवर श्रद्धा होती, हे स्पष्ट आहे. येशूंबरोबर चालताना त्यांना ही अंत्ययात्रा दिसली, तेव्हा केवळ येशूंचेच हृदय करुणेने द्रवले नाही, तर त्यांच्या अनुयायांचीही हृदये द्रवली. या आईचे दुःख पाहून आणि मग येशूंनाही माणूस म्हणून तिचे दुःख जाणवले व तिच्याविषयी करुणा वाटली हे पाहून, येशू काहीतरी करतील अशी आशा त्यांच्या अनुयायांच्या मनात जागी झाली असेल. ती आशा अलौकिक उगमाची असावी; म्हणजेच ती श्रद्धेशीही जोडलेली होती. येशू कृती करतील, याची त्यांना श्रद्धेमुळे खात्री होती. अशा रीतीने, येशूंबरोबर चालणाऱ्या लोकांची करुणा, आशा आणि श्रद्धा ही, खऱ्या अर्थाने, बरे करण्याचे त्यांचे सर्वशक्तिमान सामर्थ्य प्रकट व्हावे अशी एक विनवणी ठरली; आणि येशूंनी तिला प्रतिसाद दिला.
देवाची कृपा इतरांपर्यंत पोहोचवण्याचे माध्यम होण्याचे अनेक मार्ग आहेत. त्यांपैकी एक मार्ग म्हणजे इतरांविषयीची करुणा आणि देवावर ठेवलेली आशा वाढवत नेणे. इतरांचे दुःख पाहून आपण आपल्या मनात त्यांच्याविषयी करुणा जागी होऊ दिली, देवाच्या बरे करण्याच्या सामर्थ्यावरची आशा व्यक्त केली आणि देव कृती करील याची श्रद्धेने वाट पाहत तिथेच उभे राहिलो, तर देवाला कृती करावीच लागेल. आपली पवित्र करुणा, आशा आणि श्रद्धा ही एक प्रार्थनाच ठरते, जिला देव नेहमी प्रतिसाद देतो. नाईन गावातून येशूंबरोबर जाणाऱ्या लोकांनी असेच केले, असे दिसते. त्यांनी दिलेल्या साक्षीपासून प्रेरणा घेऊन आपणही त्याच प्रकारे इतरांसाठी देवाकडे मध्यस्थीची प्रार्थना केली पाहिजे.
आज आपल्या जीवनात नाईनच्या या विधवेसारख्या परिस्थितीत असलेल्या एखाद्या व्यक्तीचा विचार करा. कोणाकडे तुमचे लक्ष जावे आणि कोणाविषयी तुमच्या मनात करुणा जागी व्हावी, अशी देवाची इच्छा आहे? तुमच्या सहृदय मनाला ज्यांना तुमच्या करुणेची गरज आहे अशा व्यक्ती दिसू लागतील, तेव्हा आशेची अलौकिक देणगीही खुल्या मनाने स्वीकारा. देव त्यांना बरे करील, अशी देवाकडून मिळालेली आशा बाळगा. त्या आशेतून देवावरील तुमची श्रद्धा व्यक्त होऊ द्या आणि गरजूंसाठी प्रार्थना म्हणून तुमची करुणा, आशा आणि श्रद्धा देवाला अर्पण करा.
परम करुणामय प्रभू, आमच्या गरजांकडे आणि दुःखांकडे तुझे सदैव लक्ष असते. तुझे हृदय सर्वांबद्दलच्या करुणेने भरलेले आहे. गरजू लोक माझ्या नजरेस पडावेत म्हणून त्यांचे दुःख खऱ्या अर्थाने समजून घेणारे हृदय मला दे. त्यांच्याकडे पाहताना, तू त्यांच्यावर तुझ्या दयेचा वर्षाव करशील अशी आशा आणि श्रद्धा माझ्या मनात भरून टाक, म्हणजे मी सर्वांसाठी मध्यस्थीची प्रार्थना करीन. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
आजचे संत – पोप संत कॉर्नेलियस आणि बिशप संत सायप्रियन या दोघा रक्तसाक्षींचे स्मरण
सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन




