21 जून 2026
सामान्य काळातील बारावा रविवार (वर्ष अ)
आजची वाचने

आंद्रेयास वाहरा, CC BY-SA 3.0, विकिमीडिया कॉमन्सच्या माध्यमातून
“मी तुम्हाला अंधारात जे सांगतो, ते उजेडात बोला; आणि जे तुम्ही कुजबुजताना ऐकता, त्याची घरांच्या छपरांवरून घोषणा करा. जे शरीर मारतात पण आत्म्याला मारू शकत नाहीत, त्यांना भिऊ नका; उलट, जो आत्मा आणि शरीर या दोन्हींचा गेहेन्नात नाश करू शकतो, त्याचे भय बाळगा.” मत्तय 10:27–28
तुम्ही प्रार्थना करता तेव्हा देव तुमच्याशी ‘हळूच बोलतो’ का? तुम्हाला त्याचे सान्निध्य जाणवते का? त्याने स्वतःविषयी आणि त्याने प्रकट केलेल्या सर्व गोष्टींविषयी तुमच्या अंतःकरणात दृढ खात्री निर्माण केली आहे का? बहुधा त्याने हे केले असेल, पण त्याच्या स्वतःच्या शांत रीतीने.
देव क्वचितच दर्शनांद्वारे किंवा आपल्याला कानांनी ऐकू येईल अशा आवाजात बोलतो. काही संतांच्या जीवनचरित्रांत देव अशा प्रकारे बोलल्याची नोंद आहे. पण देवाने तुम्हाला अशा गूढ रीतीने दर्शन दिले, तरी तो सहसा ज्या साध्या रीतीने बोलतो, तिच्यापेक्षा ते तुमच्या तारणासाठी आणि पवित्रतेसाठी अधिक हितकारक असेलच असे नाही.
बहुतेक लोकांना देव शांत प्रार्थनेत, अंतर्मनात उमटणाऱ्या जाणिवांत आणि आध्यात्मिक सांत्वनांत भेटतो. उदाहरणार्थ, प्रवचन ऐकताना एखादी गोष्ट अचानक मनाला भिडते. ती अंतःकरणात दृढ खात्री निर्माण करते किंवा देवाकडून आलेली एखादी अंतर्दृष्टी किंवा आशा देऊन प्रेरणा देते. देव आपल्या जीवनात नेहमीच्या रीतीने जे सांत्वन देतो, त्याकडे आपण ‘कान दिले’ पाहिजेत आणि त्याला प्रतिसाद दिला पाहिजे.
देवाची वाणी ऐकणे म्हणजे तो आपल्याला सांगत असलेले शाश्वत सत्य ओळखणे—उदाहरणार्थ, हे करा किंवा ते टाळा—आणि त्याला प्रतिसाद देणे. अशा प्रकारे आपली विवेकबुद्धी कार्य करते: “विवेकबुद्धी ही मनुष्याच्या अंतःकरणाचा सर्वांत गुप्त गाभा आणि पवित्र गाभारा आहे. तेथे तो देवासोबत एकांतात असतो आणि देवाची वाणी त्याच्या अंतःकरणाच्या खोलवर प्रतिध्वनित होते” (गौदियम एत स्पेस, क्र. 16).
आजच्या शुभवर्तमानात येशू म्हणतो, “मी तुम्हाला अंधारात जे सांगतो…” आणि “जे तुम्ही कुजबुजताना ऐकता…” हे शब्द आपल्या विवेकबुद्धीच्या त्या गुप्त गाभाऱ्यात देव आपल्याशी साधत असलेल्या संवादाकडे निर्देश करतात. देव जे सांगतो ते केवळ आपल्यापुरते नाही, असे येशू सांगतो. ते “उजेडात” बोलले पाहिजे आणि त्याची “घरांच्या छपरांवरून” घोषणा केली पाहिजे. आपली श्रद्धा वैयक्तिक आणि जिव्हाळ्याची असली, तरी आपल्या शब्दांतून आणि कृतीतून ती इतरांपर्यंत पोहोचवली पाहिजे. अशा रीतीने ती आपल्या सामुदायिक जीवनाचाही भाग बनली पाहिजे.
आपली श्रद्धा इतरांशी वाटून घेणे कठीण असू शकते. शुभवर्तमानानुसार न जगणाऱ्या एखाद्या व्यक्तीचे मन आपण दुखावू, अशी भीती आपल्याला वाटू शकते. या भीतीविषयी येशू म्हणतो, “जे शरीर मारतात पण आत्म्याला मारू शकत नाहीत, त्यांना भिऊ नका; उलट, जो आत्मा आणि शरीर या दोन्हींचा गेहेन्नात नाश करू शकतो, त्याचे भय बाळगा.” भीतीमुळे आपण आपली श्रद्धा इतरांपर्यंत पोहोचवण्यापासून कधीही मागे हटू नये.
आपण आपली श्रद्धा उघडपणे जगतो आणि न कचरता, प्रेमाने ती इतरांपर्यंत पोहोचवतो, तेव्हा त्यांच्या प्रतिक्रिया उमटतात. आपण सांगितलेल्या श्रद्धेचा काही जण आनंदाने स्वीकार करतील, तर काही जण करणार नाहीत. सद्भावनेने वागणारे कॅथलिक म्हणून, आपण सांगितलेल्या श्रद्धेला चांगला प्रतिसाद मिळाला नाही, तर आपण अनेकदा स्वतःच्याच निर्णयावर शंका घेऊ लागतो. नकारात्मक प्रतिक्रिया आपल्याला बोचू लागते आणि त्यातून सहजच चिंता व भीती निर्माण होते. येशूची प्रेमळ आज्ञा पाळायची असेल, तर अशा भीतीवर प्रेमाने आणि पवित्र दुःखाने मात केली पाहिजे.
या भीतीवर मात करण्याचा एक मार्ग म्हणजे, दुष्टाने आपल्या मनात घातलेल्या भीतीला बळी पडण्याऐवजी, आपल्या वागण्याला नियमितपणे देवाच्या आज्ञेनुसार वळण देणे. जो “आत्मा आणि शरीर या दोन्हींचा गेहेन्नात नाश करू शकतो,” त्याचा उल्लेख शेवटी देवाच्या न्याय्य निवाड्याकडे निर्देश करतो. प्रभूच्या भयाच्या आध्यात्मिक देणगीच्या साहाय्याने आपण या निवाड्याचे चिंतन केले पाहिजे.
हे पवित्र भय म्हणजे केवळ शिक्षेची भीती नव्हे. त्यात देवाच्या न्यायावर व सत्यावर दृढ विश्वास आणि त्यांविषयी गाढ आदर आहे. असे भय आपल्याला देवाशी निष्ठावान राहण्यास, सर्व गोष्टींपेक्षा त्याच्या सेवेला प्राधान्य देण्यास आणि आपली वैयक्तिक श्रद्धा धैर्याने व आत्मविश्वासाने इतरांपर्यंत पोहोचवण्यास प्रवृत्त करते. हीच आपण करू शकणारी प्रेमाची सर्वांत मोठी कृती आहे.
शुभवर्तमानाच्या सत्याने घडलेली विवेकबुद्धी आपल्याला स्पष्टपणे आणि प्रेमाने बोलण्याचा आत्मविश्वास देते. देवाचे सत्य केव्हा आणि कसे जाहीर करावे, जेणेकरून लोक त्याच्याकडे आकृष्ट होतील, हे ओळखण्यास ती आपल्याला मदत करते. आपण त्याची वाणी ऐकण्यास तयार राहिलो आणि तो आपल्या अंतःकरणात हळूच सांगतो ते जाहीर करण्याची तयारी ठेवली, तर आपण ख्रिस्ताचे खरे साक्षीदार होऊ. ज्या जगाला त्याची नितांत गरज आहे, त्या जगात आपण त्याचा प्रकाश घेऊन जाऊ.
आज तुमच्या विवेकबुद्धीच्या गाभाऱ्यात प्रतिध्वनित होणाऱ्या देवाच्या वाणीचे चिंतन करा. तुम्ही त्याचे बोलणे ऐकता आणि त्याच्या वाणीला प्रतिसाद देता का? तसे असेल, तर देवाविषयी तुम्हाला जे उमगले आहे ते इतरांना मोकळेपणाने आणि प्रेमाने सांगण्यास भिऊ नका. त्याऐवजी, तुम्हाला देवाशी अधिक निष्ठावान राहण्यास आणि त्याचे प्रेम उदारपणे इतरांपर्यंत पोहोचवण्यास प्रवृत्त करणारे पवित्र भय जोपासा.
हे परिपूर्ण न्यायाच्या प्रभू, तू रात्रंदिवस आमच्याशी बोलतोस आणि आमच्या विवेकाच्या अंतरंगात आमच्या आत्म्यांना तुझे प्रेम व सत्य प्रकट करतोस. तुझे बोलणे ऐकायला आणि तुला प्रतिसाद द्यायला मला मदत कर, जेणेकरून मीही न घाबरता, धैर्याने तुझे प्रेम इतरांपर्यंत पोहोचवू शकेन. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन
आजचे संत – संत अलॉयसियस गोंझागा, धर्मसंघीय
या वर्षी हा दिवस रविवारी येत असल्यामुळे उपासनाविधीत या संतांचे स्मरण साजरे केले जात नाही




