४ जुलै २०२५
सामान्य काळातील तेराव्या आठवड्याचा शुक्रवार
आजची धर्मग्रंथवाचने
अमेरिकेचा स्वातंत्र्यदिन—ऐच्छिक स्मरण
पोर्तुगालची संत एलिझाबेथ—ऐच्छिक स्मृतिदिन
(अमेरिकेत 5 जुलै रोजी साजरा केला जातो)
जेम्स टिसो, सार्वजनिक मालकीची कलाकृती, विकिमीडिया कॉमन्सच्या सौजन्याने
“निरोग्यांना वैद्याची गरज नसते, तर आजाऱ्यांना असते. जा आणि या शब्दांचा अर्थ समजून घ्या: मला दया हवी आहे, यज्ञबली नव्हे. मी नीतिमानांना नव्हे, तर पाप्यांना बोलावायला आलो आहे.” मत्तय 9:12–13
तुम्ही स्वतःला ‘निरोगी’ म्हणाल की ‘आजारी’? तुम्ही ‘नीतिमानां’पैकी आहात की ‘पाप्यां’पैकी? या प्रश्नाचे उत्तर विचारपूर्वक द्या. आपल्या पतित मानवी स्वभावातून येणारा अहंकार आपल्याला अनेकदा आपण ‘निरोगी’ आणि ‘नीतिमान’ असल्याचा दावा करण्यास प्रवृत्त करतो. पण नम्रतेमुळे आपण ‘आजाऱ्यां’पैकी आणि ‘पाप्यां’पैकी आहोत, हे सत्य आपल्याला दिसेल.
हे येशूने परुश्यांना दिलेले उत्तर होते. ज्या जकातदार मत्तयाला येशूने नुकतेच आपल्या मागे येण्यास बोलावले होते, त्याच्याच घरी येशू भोजन करत होता, हे परुश्यांच्या लक्षात आले. मत्तयाने खरोखरच सर्व काही मागे सोडून येशूचे अनुसरण केले आणि मग त्याने आपल्या घरी येशूसाठी भोजनाची व्यवस्था केली. त्या भोजनाला ‘अनेक जकातदार आणि पापी’ आले आणि येशू व त्याच्या शिष्यांसोबत बसले. ते पाहून परुश्यांनी त्या सर्वांची खिल्ली उडवली.
येशूचे हे उत्तर आपण ऐकणे फार महत्त्वाचे आहे. आपण निरोगी आणि नीतिमान लोकांसाठी नव्हे, तर आजारी आणि पापी लोकांसाठी आलो आहोत, असे सांगून येशू आपल्याला दोन महत्त्वाच्या गोष्टी शिकवतो. पहिली म्हणजे, आपण सर्व जण आध्यात्मिकदृष्ट्या आजारी आहोत आणि पापी आहोत. दुसरी म्हणजे, हे नम्रपणे कबूल करण्याऐवजी आपण अहंकाराने स्वतःला निरोगी आणि नीतिमान म्हणत असू, तर आपण येशूला, त्या दैवी वैद्याला, आपल्या जीवनात नाकारतो. जणू आपण म्हणतो, “प्रभू, मला तुझी गरज नाही.”
आणखी एक गोष्ट लक्षात घेण्यासारखी आहे: लोकांनी आपल्याला पाप्यांसोबत पाहावे, याची येशूला लाज वाटली नाही. त्याने मुळीच संकोच केला नाही. उलट, आपण त्यांच्यासाठीच आलो आहोत, असे त्याने स्पष्टपणे सांगितले. म्हणून आपण आध्यात्मिकदृष्ट्या आजारी पापी आहोत आणि आपल्याला प्रभूची गरज आहे, हे कबूल करायला आपण घाबरू नये किंवा लाजू नये. हे सत्य नाकारणे म्हणजे वास्तव नाकारणे आणि आपल्या जीवनात ज्या निरंतर उपचारांची नक्कीच गरज आहे, त्यांचा मूळ स्रोतच नाकारणे होय. म्हणजेच, खुद्द ख्रिस्त येशूची आपल्याला गरज आहे, हे नाकारणे होय.
तुम्हाला आपल्या प्रभूची गरज आहे का? तुमचे अंतःकरण शुद्ध व्हावे, तुमच्या जखमा भरून याव्यात आणि तुम्हाला क्षमा मिळावी, याची तुम्हाला दररोज गरज भासते का? या प्रश्नाला मनापासून ‘हो’ म्हणणे तुम्हाला कठीण जात असेल, तर कदाचित परुश्यांसारख्या अहंकाराशी तुम्ही झगडत आहात, आणि त्याची तुम्हाला वाटते त्यापेक्षा कमी जाणीव आहे. तुम्ही कितीही पवित्र झालात, कितीही मन लावून प्रार्थना केलीत आणि कितीही प्रेमाने वागलात, तरी तुम्हाला दररोज दैवी वैद्याकडून उपचार आणि क्षमा मिळण्याची गरज असेलच.
आज तुमच्या जीवनात तुम्हाला क्षमेची किती गरज आहे, यावर मनन करा. कोणत्या पापाशी तुमचा सर्वांत जास्त संघर्ष होतो? विशेष म्हणजे, माणूस जितका पवित्र होत जातो, तितकी त्याला रोजच्या जीवनातील स्वतःची पापे आणि क्षमेची व आध्यात्मिक उपचारांची गरज अधिक स्पष्टपणे दिसते. हे पाहणे तुम्हाला कठीण जात असेल, तर सदसद्विवेकबुद्धीचे परीक्षण करण्यासाठी वेळ काढा. हे परीक्षण अधिक बारकाईने आणि प्रामाणिकपणे कसे करता येईल, याचा विचार करा. असे केल्यास, आपला प्रभू, तो दैवी वैद्य, आज आणि सदैव तुमच्यासोबत भोजन करण्यास मनापासून इच्छुक आहे, याची तुम्हाला खात्री बाळगता येईल.
हे माझ्या क्षमाशील प्रभू, तू दैवी वैद्य आहेस. आम्हाला क्षमा करायला आणि आमचे सर्व विकार बरे करायला तू आला आहेस. माझा अहंकार आणि मी स्वतःला नीतिमान समजण्याची वृत्ती दूर कर, म्हणजे माझे अंतःकरण नम्रतेने भरून जाईल आणि माझ्या जीवनातील पाप मला स्पष्टपणे दिसेल. माझे पाप दिसू लागल्यावर तुझ्याकडे वळायला आणि तुझ्या अपार दयेवर भरवसा ठेवायला मला मदत कर. हे प्रिय प्रभू, तू पाप्यांसाठी आलास आणि तुझी गरज असलेल्या त्या पाप्यांपैकी मी एक आहे. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
आजचे संत –
अमेरिकेचा स्वातंत्र्यदिन—ऐच्छिक स्मरण
पोर्तुगालची संत एलिझाबेथ—ऐच्छिक स्मृतिदिन
(अमेरिकेत 5 जुलै रोजी साजरा केला जातो)
सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन




