७ ऑक्टोबर २०२६
पवित्र जपमाळेच्या राणीचा स्मृतिदिन
आजची वाचने
सामान्य काळातील सत्ताविसाव्या आठवड्याच्या बुधवारचे वाचन
येशू एका ठिकाणी प्रार्थना करत होता. त्याची प्रार्थना संपल्यावर त्याच्या शिष्यांपैकी एक जण त्याला म्हणाला, “प्रभू, योहानाने आपल्या शिष्यांना प्रार्थना करायला शिकवले, तसे आम्हालाही शिकव.” येशू त्यांना म्हणाला, “तुम्ही प्रार्थना करता तेव्हा असे म्हणा: हे पित्या, तुझे नाव पवित्र मानले जावो, तुझे राज्य येवो. आमची रोजची भाकर आम्हाला दररोज दे आणि आमच्या पापांची आम्हाला क्षमा कर, कारण आमचे जे कोणी देणे लागतात, त्या सर्वांना आम्हीही क्षमा करतो. आणि आम्हाला अंतिम परीक्षेत पडू देऊ नकोस.” लूक 11:1–4
येशू प्रार्थना करताना आपण त्याला पाहत आहोत, अशी कल्पना करा. त्याच्या प्रत्येक शब्दातून आणि हावभावातून पवित्र जवळीक झळकेल. पित्याशी अनादिकाळापासून असलेले त्याचे प्रेममय दैवी ऐक्य त्यातून जाणवेल. येशू पूर्णपणे दैवी असूनही, मनुष्य म्हणून त्याने कृपा मिळवण्यासाठी नव्हे, तर पित्याप्रती असलेली त्याची परिपूर्ण आज्ञाधारकता आणि पुत्राचे प्रेम प्रकट करण्यासाठी प्रार्थना केली. त्याची प्रार्थना आपल्याला प्रार्थना कशी करावी हे दाखवते आणि देव कोण आहे हेही उलगडून दाखवते: तो आपले ऐकणारा, आपल्या गरजा पुरवणारा, क्षमा करणारा आणि आपले रक्षण करणारा प्रेमळ पिता आहे.
येशूसाठी प्रार्थना ही त्याच्या जीवनाला जोडलेली एखादी बाह्य कृती नव्हती; पवित्र आत्म्यामध्ये त्याच्या व पित्याच्या दरम्यान वाहणारा तो प्रेमाचा शाश्वत प्रवाह होता. मानवी स्वभाव धारण केल्यावर त्याने हे दैवी ऐक्य सोडले नाही. उलट, त्याने आपल्या मानवी स्वभावाला त्या शाश्वत प्रेमाच्या देवाणघेवाणीत सामावून घेतले, जेणेकरून त्याच्याप्रमाणेच आपल्यालाही देवाला अब्बा म्हणता यावे.
शिष्यांपैकी एक जण दुरून हा पवित्र संवाद पाहत होता. येशूच्या प्रार्थनेची गहनता पाहून त्याचे मन हेलावले आणि त्याच ऐक्यात सहभागी होण्याची ओढ त्याला लागली. त्याने विनंती केली, “प्रभू, आम्हाला प्रार्थना करायला शिकव.” ही नम्र विनंती आपणही दररोज केली पाहिजे.
या शिष्याला प्रार्थना कशी करावी हे शिकवावे लागले, यावरून प्रार्थना आपोआप जमत नाही हे दिसते. प्रार्थना ही एक कृपा आहे: ती करायला आपण शिकले पाहिजे, तिची आस धरली पाहिजे आणि ती स्वीकारली पाहिजे. देवाकडे आपले हृदय उन्नत करायला शिकण्यासाठी येशूच्या अगदी जवळच्या शिष्यांनाही मार्गदर्शनाची गरज होती. उत्तरादाखल येशू केवळ प्रार्थनेचे शब्द देत नाही; आपले संपूर्ण जीवन एक जिवंत प्रार्थना बनावे यासाठी तो देवाने दिलेली प्रार्थनेची रीत आपल्याला शिकवतो.
लूकच्या शुभवर्तमानात येशू प्रार्थनेच्या सुरुवातीला देवाला अब्बा अशी हाक मारतो. आई-वडिलांच्या प्रेमात सुरक्षित विसावलेल्या बालकाला जशी माया, जवळीक आणि विश्वास अनुभवायला मिळतो, तसाच भाव या संबोधनात आहे. “तुझे नाव पवित्र मानले जावो, तुझे राज्य येवो” या पहिल्या दोन विनंत्यांतून शाश्वत इच्छा व्यक्त होतात. स्वर्गात संत आणि देवदूत देवाचे नाव सदैव पवित्र मानतात आणि त्याच्या राज्यात आनंद मानतात. म्हणून पृथ्वीवर केलेल्या प्रत्येक प्रार्थनेने आपल्याला या शाश्वत सत्यांकडे नेले पाहिजे.
पण इथे आणि आत्ताच आपण देवाच्या नावाचा गौरव कसा करावा आणि त्याचे राज्य कसे साकार करावे? पवित्र युखारिस्ताद्वारे. “आमची रोजची भाकर” मागताना आपण केवळ शरीराच्या पोषणासाठी प्रार्थना करत नाही; त्याहून महत्त्वाचे म्हणजे आपण जीवनाची भाकर मागतो. मिस्साबलिदानात देव आपल्या आध्यात्मिक, भावनिक आणि भौतिक अशा सर्व गरजा पुरवतो, कारण पवित्र युखारिस्त म्हणजे स्वतः ख्रिस्तच.
देवाच्या प्रेमळ तरतुदीचा स्वीकार करण्यातला सर्वांत मोठा अडथळा म्हणजे पाप. पापामुळे दैवी न्यायापुढे आपण ऋणी होतो; हे ऋण स्वतःच्या बळावर आपण फेडू शकत नाही. पण देव आपल्या दयेने स्वतःच्या रक्ताने ते ऋण फेडतो. मात्र, आपणही त्याच्यासारखी दया दाखवली तरच ही देणगी स्वीकारू शकतो. म्हणून आपण प्रार्थना करतो, “आमच्या पापांची आम्हाला क्षमा कर, कारण आमचे जे कोणी देणे लागतात, त्या सर्वांना आम्हीही क्षमा करतो.” इतरांना क्षमा करायला नकार दिला, तर आपण देवाच्या क्षमेसाठी आपले हृदय बंद करतो.
शेवटी आपण प्रार्थना करतो, “आम्हाला अंतिम परीक्षेत पडू देऊ नकोस.” या शेवटच्या विनंतीत आपण आपली मानवी दुर्बलता मान्य करतो. आपल्या शक्तीपलीकडच्या परीक्षांना आपल्याला सामोरे जावे लागणार नाही, असा भरवसाही आपण व्यक्त करतो. “अंतिम परीक्षा” म्हणजे एखादी कठीण कसोटी, मोठा मोह किंवा छळ असू शकतो, विशेषतः ज्यामुळे आपली श्रद्धा डळमळू शकते. देव परीक्षा येऊ देतो, पण त्या सहन करण्यासाठी कृपाही देतो. दुःख, आजार, हानी किंवा दुष्टाच्या सापळ्यांमुळे येणाऱ्या प्रत्येक अंधाऱ्या क्षणी देव आपले रक्षण करील, असा पूर्ण भरवसा या प्रार्थनेत व्यक्त होतो.
आज या परिपूर्ण प्रार्थनेवर चिंतन करा. ‘हे आमच्या पित्या’ ही प्रार्थना आपण वारंवार म्हणतो. त्यामुळे तिला आपल्या जीवनाचा आदर्श मानण्याऐवजी केवळ पाठ केलेले शब्द म्हणून म्हणणे सहज घडते. ती सावकाश आणि मन लावून म्हणा. तिच्यातील प्रत्येक विनंतीला तुमचे हृदय घडवू द्या. ही प्रार्थना तुमच्या इच्छांना दिशा देवो, देवावरील तुमचे बालकासारखे प्रेम व्यक्त करो आणि पवित्र युखारिस्ताच्या देणगीतून तुमची काळजी घेणाऱ्या देवावर विसंबायला शिकवो. इतरांना क्षमा करण्याचे आणि स्वतः क्षमा स्वीकारण्याचे आवाहन पेलायला ती तुम्हाला मदत करो. प्रत्येक परीक्षेला धीराने आणि भरवशाने सामोरे जाण्याचे बळ ती तुम्हाला देवो. देव तुम्हाला आपल्या राज्यात सामावून घेत आहे, या दृढ आशेने प्रार्थना करा. त्या राज्यात देवदूत आणि संत सदैव त्याचा गौरव करतील.
हे आमच्या स्वर्गातील पित्या, तुझे नाव पवित्र मानले जावो. तुझे राज्य येवो. जशी स्वर्गात तशी पृथ्वीवरही तुझ्या इच्छेप्रमाणे होवो. आमची रोजची भाकर आज आम्हांला दे. आणि जसे आम्ही आमच्याविरुद्ध अपराध करणाऱ्यांना क्षमा करतो, तसे तू आमच्या अपराधांची आम्हांला क्षमा कर. आम्हांला मोहात पडू देऊ नकोस, पण वाईटापासून आम्हांला सोडव. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
आजचे संतस्मरण – पवित्र जपमाळेची माता—स्मृतिदिन
सदस्य व्हा — आमच्या यूट्यूब चॅनेलचे!
नवीन सामग्री प्रकाशित झाल्यावर सूचना मिळवा.
ऑक्टोबर महिना समर्पित आहे पवित्र जपमाळेला
सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन





