मराठी

सर्वांत मोठी आज्ञा

25 ऑक्टोबर 2020
सामान्य काळातील तिसावा रविवार, वर्ष अ
आजची वाचने

“गुरुजी, नियमशास्त्रातील सर्वांत मोठी आज्ञा कोणती?”  मत्तय 22:36

येशूची परीक्षा पाहण्यासाठी नियमशास्त्राच्या एका पंडिताने हा प्रश्न विचारला. या उताऱ्याच्या संदर्भावरून स्पष्ट दिसते की येशू आणि त्यांच्या काळातील धार्मिक नेते यांच्यातील संबंधांत तणाव वाढू लागला होता. ते येशूची परीक्षा पाहू लागले होते आणि त्यांना पेचात पकडण्याचाही प्रयत्न करत होते. तरीही येशू आपल्या सुज्ञ उत्तरांनी त्यांना निरुत्तर करत राहिले.

या प्रश्नाला नेमके उत्तर देऊन येशू त्या नियमशास्त्रपंडिताला निरुत्तर करतात. ते म्हणतात, “तू आपला प्रभू परमेश्वर ह्याच्यावर पूर्ण अंतःकरणाने, पूर्ण जिवाने आणि पूर्ण मनाने प्रेम कर. ही सर्वांत मोठी आणि पहिली आज्ञा आहे. दुसरीही तिच्यासारखीच आहे: तू आपल्या शेजाऱ्यावर स्वतःसारखे प्रेम कर” (मत्तय 22:37-39).

या उत्तरात येशू दहा आज्ञांमधील नैतिक नियमांचे संपूर्ण सार सांगतात. पहिल्या तीन आज्ञा सांगतात की आपण देवावर सर्वांपेक्षा अधिक आणि आपल्या सर्व सामर्थ्याने प्रेम केले पाहिजे. शेवटच्या सहा आज्ञा सांगतात की आपण आपल्या शेजाऱ्यावर प्रेम केले पाहिजे. देवाच्या नैतिक नियमांचे पालन करणे म्हणजे या दोन व्यापक आज्ञा पाळणे, इतके ते सोपे आहे.

पण हे खरोखर इतके सोपे आहे का? याचे उत्तर ‘हो’ असेही आहे आणि ‘नाही’ असेही. हे या अर्थाने सोपे आहे की देवाची इच्छा सहसा गुंतागुंतीची किंवा समजायला कठीण नसते. शुभवर्तमानांत प्रेमाचा अर्थ स्पष्ट केला आहे. खऱ्या प्रेमाने आणि परोपकारी वृत्तीने संपूर्ण जीवन जगण्याचे आमूलाग्र आवाहन आपल्याला केले आहे.

तरीही हे कठीण आहे असे म्हणता येईल, कारण आपल्याला केवळ प्रेम करण्याचे नव्हे, तर आपल्या संपूर्ण अस्तित्वाने प्रेम करण्याचे आवाहन आहे. आपण स्वतःला पूर्णपणे, काहीही राखून न ठेवता दिले पाहिजे. ही आमूलाग्र समर्पणाची मागणी आहे: आपण स्वतःचे काहीही राखून ठेवू नये.

देवावर आणि आपल्या शेजाऱ्यावर आपल्या संपूर्ण अस्तित्वाने प्रेम करण्याच्या या साध्या आवाहनावर आज चिंतन करा. विशेषतः ‘संपूर्ण’ या शब्दावर चिंतन करा. असे करताना, स्वतःला पूर्णपणे देण्यात आपण कुठे कमी पडतो, हे तुम्हाला नक्कीच जाणवेल. हे लक्षात आल्यावर, देवाला आणि इतरांना स्वतःचे संपूर्ण दान देण्याच्या उदात्त मार्गावर आशेने पुन्हा चालण्याचा निश्चय करा.

हे प्रभू, माझ्या पूर्ण अंतःकरणाने, पूर्ण मनाने, पूर्ण जिवाने आणि सर्व सामर्थ्याने तुझ्यावर प्रेम करण्याचा मी निश्चय करतो. तू सर्वांवर जसे प्रेम करतोस, तसेच त्यांच्यावर प्रेम करण्याचाही मी निश्चय करतो. प्रेमाच्या या दोन आज्ञांप्रमाणे जगण्याची आणि त्यांत पवित्र जीवनाचा मार्ग पाहण्याची कृपा मला दे. हे प्रिय प्रभू, माझे तुझ्यावर खरोखर प्रेम आहे. तुझ्यावर अधिक प्रेम करण्यास मला मदत कर. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.

अमेरिकेतील निवडणुकांसाठी प्रार्थना & उपयुक्त साधने

शुभवर्तमानावरील आणखी चिंतने

दैवी दयेवरील चिंतन

आजचे संत आणि सण

मिस्साच्या वाचनांचे पर्याय

चित्र: ‘परुश्यांमध्ये ख्रिस्त’ — याकोब योर्दान्स