मराठी

श्रद्धा कोमट होताना

१५ जुलै २०२५

संत बोनावेंचर, बिशप व चर्चचे धर्मपंडित यांचा स्मृतिदिन

आजची वाचने
सामान्य काळातील पंधराव्या आठवड्याचा मंगळवार

न्यायाचा दिवस कलाकार: लॉरेन्स ओपी, परवाना: CC BY-NC-ND 2.0.

व्हिडिओ

“हे खोराजिना, तुझा धिक्कार असो! हे बेथसैदा, तुझा धिक्कार असो! कारण तुमच्यामध्ये घडलेली सामर्थ्याची कृत्ये टायर आणि सिदोनमध्ये घडली असती, तर त्यांनी गोणपाट नेसून व अंगावर राख घेऊन केव्हाच पश्चात्ताप केला असता. पण मी तुम्हाला सांगतो, न्यायाच्या दिवशी तुमच्यापेक्षा टायर आणि सिदोनची दशा अधिक सुसह्य असेल.” मत्तय 11:21–22

खोराजिन आणि बेथसैदा ही यहुदी नगरे होती. उपदेश करण्यासाठी आणि अनेक “सामर्थ्याची कृत्ये” करण्यासाठी येशू तिथे वारंवार जात असे. तो राहत असलेल्या कफर्णहूम नगराच्या उत्तरेला अगदी जवळच ही नगरे होती. टायर आणि सिदोन ही खोराजिन व बेथसैदा यांच्या ईशान्येला, आजच्या लेबनानमध्ये, समुद्रकिनाऱ्यावर वसलेली बिगरयहुदी नगरे होती. तिथले लोक आपल्या अनैतिक जीवनासाठी ओळखले जात. येशूने त्या नगरांत फारसा वेळ घालवला नसला, तरी तो अधूनमधून तिथे जात असे. त्या प्रदेशाला येशूने दिलेल्या पहिल्या नोंदवलेल्या भेटीत त्याला भेटलेली ती सिरोफिनिकी स्त्री आठवा. आपल्या मुलीला बरे करावे, अशी तिने त्याला कळकळीची विनंती केली होती (मत्तय 15:21–28). वर उद्धृत केलेला शुभवर्तमानातील प्रसंग येशूने तो प्रवास करण्यापूर्वी घडला.

ज्या नगरांमध्ये येशूने इतका वेळ घालवला, त्यांच्याशी तो इतक्या कठोरपणे का बोलला? त्याने खोराजिन, बेथसैदा आणि कफर्णहूम यांना का फटकारले? हे समजून घेण्यासाठी लक्षात ठेवले पाहिजे की येशूने आपला बहुतांश वेळ “इस्राएलच्या घराण्यातील हरवलेल्या मेंढरांना” उपदेश करण्यात घालवला. म्हणजेच, आपल्या सार्वजनिक सेवाकार्यात अब्राहामाच्या वंशजांना शुभवर्तमान सांगणे हे त्याचे मुख्य ध्येय होते. मोशेचे नियमशास्त्र, संदेष्ट्यांची शिकवण आणि उपासनाविधी त्यांच्याकडे सोपवले गेले होते. म्हणूनच येशूने या लोकांना केवळ परिपूर्ण रीतीने उपदेश केला नाही, तर एकामागून एक चमत्कारही केले. अनेकांनी त्याच्यावर विश्वास ठेवला आणि ते त्याचे शिष्य झाले. तरी इतर अनेक जण उदासीन राहिले किंवा त्यांनी त्याच्यावर विश्वास ठेवण्यास साफ नकार दिला.

आज खोराजिन, बेथसैदा आणि कफर्णहूम ही नगरे अशा कॅथलिकांचे प्रतीक मानता येतील, ज्यांचा जन्म आणि जडणघडण श्रद्धेत झाली आणि ज्यांना आईवडिलांकडून व इतरांकडून श्रद्धेचे चांगले संस्कार मिळाले. ज्यांची मुले श्रद्धेपासून दूर गेली आहेत, अशा अनेक पालकांना प्रश्न पडतो, ‘आपले काय चुकले?’ पण सत्य हे आहे की येशूचा उपदेश आणि त्याचे प्रेम परिपूर्ण असूनही, आणि त्याचे चमत्कार नाकारता येण्यासारखे नसूनही, लोकांनी स्वतः येशूलाही नाकारले. आजही असेच घडते. स्वतः ख्रिस्ताने आपल्याला दिलेल्या पवित्र श्रद्धेत वाढूनही अनेक जण ती श्रद्धा नाकारतात आणि शुभवर्तमान व कॅथलिक धर्मसभा यांच्याकडे जाणूनबुजून दुर्लक्ष करतात.

ज्यांना वाढत्या वयात इतके चांगले संस्कार लाभले, तरीही ज्यांनी देवाला नाकारले, त्यांच्या मनात येशूने त्या नगरांना दिलेला कठोर इशारा आजही घुमला पाहिजे. अर्थात, देवाला नाकारणे हे नेहमीच पूर्णपणे किंवा एकदम घडत नाही. बहुतेकदा ते टप्प्याटप्प्याने घडते. सुरुवातीला मिस्साला जाणे टाळले जाते. मग नैतिक बाबतीत तडजोडी होतात. त्यानंतर श्रद्धा कमी होते. शेवटी संभ्रम आणि शंका मनात घर करतात व श्रद्धा पूर्णपणे नाहीशी होते.

तुमचा विश्वास दिवसेंदिवस अधिकाधिक कोमट होऊ लागला असेल, तर येशूने त्या नगरांना दिलेली कानउघाडणी तुम्हालाही प्रेमाने उद्देशून आहे, हे समजून घ्या. “ज्याला पुष्कळ दिले आहे, त्याच्याकडून पुष्कळ मागितले जाईल…” (लूक 12:48). म्हणून ज्यांना विश्वासाची चांगली शिकवण मिळाली आहे, त्यांच्याकडून पुष्कळ अपेक्षा आहेत. आणि देव प्रेमापोटी आपल्याकडून जे मागतो, त्यानुसार जगण्यात आपण कमी पडतो, तेव्हा आपल्याला अशा पवित्र कानउघाडणीचीच गरज असते.

येशूने या नगरांना दिलेला कठोर इशारा तुम्हालाही लागू होतो का, यावर आज चिंतन करा. श्रद्धेचे चांगले संस्कार लाभण्याचा आशीर्वाद तुम्हाला मिळाला आहे का? असेल, तर ती श्रद्धा जोपासण्यासाठी आणि देवावरील तुमचे प्रेम वाढवण्यासाठी तुमच्या परीने सर्व काही केले आहे का? की तुम्ही तुमची श्रद्धा मंदावू दिली, कोमट होऊ दिली आणि कोमेजून मरू लागली तरी तिच्याकडे दुर्लक्ष केले? तुम्हाला पुष्कळ मिळाले असेल, तुमची जडणघडण श्रद्धेत झाली असेल आणि जीवनात चांगले आदर्श लाभले असतील, तर देव तुमच्याकडून पुष्कळ अपेक्षा करतो, हे लक्षात ठेवा. देवाने दिलेल्या या उदात्त पाचारणाला साद द्या आणि त्याला संपूर्ण अंतःकरणाने प्रतिसाद द्या.

हे माझ्या उत्कट प्रेमाने भरलेल्या येशू, इस्राएलच्या लोकांना उपदेश करताना तू आपले सारे अंतःकरण ओतलेस. अनेकांनी तुझा स्वीकार केला, तरी इतर अनेकांनी तुला नाकारले. तुझ्या पवित्र वचनाचा उपदेश ऐकण्याचे भाग्य मला दिलेस, त्याबद्दल मी तुझे आभार मानतो. तुझे वचन ऐकणाऱ्या आणि त्यावर विश्वास ठेवणाऱ्यांमध्ये माझीही गणना व्हावी, म्हणून संपूर्ण अंतःकरणाने तुला प्रतिसाद देण्यास मला मदत कर. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.

आजचे संत –  संत बोनावेंचर, बिशप व चर्चचे धर्मपंडित यांचा स्मृतिदिन

शुभवर्तमानावरील आणखी चिंतने

दैवी दयेवरील चिंतन

सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन

सर्व संत / सण

मिस्सातील वाचनांचे पर्याय