मराठी

नाकारले जाण्याचे रूपांतर

1 जून 2026

संत जस्टिन, रक्तसाक्षी, यांचे स्मरण

आजची वाचने
सामान्य काळातील नवव्या आठवड्याच्या सोमवारची वाचने


यान रॉम्बाउट्स पहिले, CC0, विकिमीडिया कॉमन्समार्फत
भाडेकरू शेतकरी – लॉरेन्स ओपी, परवाना: CC BY-NC-ND 2.0.

व्हिडिओ

येशू मुख्य याजक, शास्त्री आणि वडीलजन यांच्याशी दाखल्यांच्या रूपाने बोलू लागला. “एका माणसाने द्राक्षमळा लावला, त्याभोवती कुंपण घातले, द्राक्षे पिळण्यासाठी कुंड खणले आणि एक मनोरा बांधला. मग तो मळा शेतकऱ्यांना भाड्याने देऊन प्रवासाला निघून गेला. योग्य वेळी द्राक्षमळ्याच्या उत्पन्नातील काही वाटा त्यांच्याकडून घेण्यासाठी त्याने एका सेवकाला त्या भाडेकरूंकडे पाठवले.” मार्क 12:10–12

आजच्या शुभवर्तमानातील घटना येशूच्या दुःखसहनाच्या आणि मृत्यूच्या काही दिवस आधी, वल्हांडण सणाच्या काळात, यरुशलेमच्या मंदिरात घडते. मुख्य याजक, शास्त्री आणि लोकांचे वडीलजन संतापले होते आणि येशूला ठार मारू इच्छित होते. पण येशूचा प्रत्येक शब्द कान देऊन ऐकणाऱ्या लोकांची त्यांना भीती वाटत होती.

आजच्या दाखल्यातील “द्राक्षमळा” हे इस्राएलचे बायबलमधील रूपक आहे. इस्राएलचे लोक फळ न देणाऱ्या द्राक्षमळ्यासारखे झाले होते, म्हणून यशया संदेष्ट्याने त्यांना फटकारले होते. येशूचा दाखला ऐकणाऱ्यांना त्यात त्या भविष्यवाणीचा संदर्भ लगेच ओळखता आला असता (पाहा: यशया 5:1–7). येशू निर्भयपणे, पण दयाळूपणे, हे रूपक जिवंत करतो. तो ते थेट इस्राएलला आणि तिथे उपस्थित राहून त्याला ठार मारण्याचा कट रचणाऱ्या धार्मिक नेत्यांना लागू करतो.

येशूचा दाखला शिकवतो की देव द्राक्षमळ्याचा मालक आहे आणि तो बहरावा म्हणून देवाने सर्व आवश्यक गोष्टी पुरवल्या आहेत: संरक्षणासाठी कुंपण, फळाचा उपयोग व्हावा म्हणून द्राक्षे पिळण्याचे कुंड आणि राखण करण्यासाठी मनोरा. ही देवाच्या पालनपोषणाची, त्याच्या आशीर्वादांची आणि त्याच्या निवडलेल्या लोकांना फळ देता यावे म्हणून त्याने दिलेल्या आध्यात्मिक साधनांची प्रतीके आहेत. ज्या शेतकऱ्यांना द्राक्षमळा भाड्याने दिला आहे, ते इस्राएलच्या नेत्यांचे प्रतीक आहेत. देवाच्या लोकांची मेंढपाळाप्रमाणे काळजी घेण्याची जबाबदारी त्यांच्यावर सोपवली होती.

मालकाने पाठवलेले सेवक जुन्या करारातील संदेष्ट्यांचे प्रतीक आहेत. इस्राएलच्या लोकांनी पश्चात्ताप करून देवाकडे वळावे आणि त्याच्याशी विश्वासू राहावे, असे आवाहन करण्यासाठी देवाने त्यांना पाठवले होते. इस्राएलच्या नेत्यांनी अनेकदा या संदेष्ट्यांना नाकारले, त्यांचा छळ केला किंवा त्यांना ठार मारले. इतिहासभर मानवाने देवाच्या आवाहनाला कसा विरोध केला आणि आज आपण त्याच्या कृपेला कसा विरोध करतो, याची ही गंभीर आठवण आहे.

प्रिय पुत्र म्हणजे स्वतः येशू. लोकांनी पश्चात्ताप करून देवाकडे वळावे, असे शेवटचे आवाहन करण्यासाठी पित्याने त्याला पाठवले. पण इस्राएलचे भाडेकरू—म्हणजे आता येशूसमोर उभे असलेले मुख्य याजक, शास्त्री आणि वडीलजन—पुत्राला ठार मारण्याचा कट रचतात. असे केल्याने यहुदी लोकांवरील आपली पकड कायम राहील, असा त्यांचा चुकीचा समज आहे. मत्सर आणि अहंकारामुळे समाजात देवाने त्यांच्यावर सोपवलेल्या जबाबदाऱ्या आणि येशूचा मशीहा म्हणून स्वीकार करण्याचे त्यांचे कर्तव्य त्यांना दिसेनासे होते.

तणाव शिगेला पोहोचला होता आणि धार्मिक नेत्यांची मने संतापाने भरली होती, तरीही येशू धैर्याने बोलला. त्याचा अधिकार आणि त्याची शिकवण पाहून लोक थक्क झाले होते; पण पुढे काय घडेल, याबद्दल त्यांच्या मनात बहुधा अनिश्चितता आणि भीतीही होती.

आपल्या प्रभूप्रमाणे जीव धोक्यात असता, तर त्याच्या जागी असलेल्या बहुतेकांना स्वतःच्या सुरक्षिततेची चिंता लगेच वाटू लागली असती. पण येशूला तशी चिंता नव्हती. त्याला पित्याची इच्छा माहीत होती आणि आपल्या दुःखसहनाचे व मृत्यूचे शाश्वत मोलही तो जाणत होता. म्हणून तो स्तोत्र 118:22–23 मधील वचन उद्धृत करतो: “बांधणाऱ्यांनी नाकारलेला दगड कोनशिला झाला आहे. हे प्रभूने केले आहे; आमच्या दृष्टीने हे अद्भुत आहे.”

लवकरच आपल्याला नाकारले जाईल, हे येशूला माहीत होते: आपला विश्वासघात होईल, आपल्यावर खोटे आरोप लावले जातील, आपल्याला अटक होईल, आपला छळ होईल आणि आपल्याला ठार मारले जाईल. तरीही, स्तोत्र 118 मधील वचन आपल्यामध्ये पूर्ण होत आहे, हेही त्याला माहीत होते. तोच तो “दगड” होता, जो नाकारला गेल्यानंतर ख्रिस्तसभेची आणि कृपेच्या नव्या कराराची “कोनशिला” होणार होता. ही दैवी आशा आणि आपले कार्य नजरेसमोर ठेवून येशू पळून जाऊन लपला नाही; त्याने नकाराला थेट तोंड दिले. आपल्याला नाकारले गेल्यामुळे सर्वांत वाईट गोष्टीचे—देवाच्या पुत्राच्या हत्येचे—रूपांतर सर्वांत उत्तम गोष्टीत होईल, हे त्याला माहीत होते: त्याच्यावर श्रद्धा ठेवून पश्चात्ताप करणाऱ्या सर्वांना तारण मिळेल.

त्या आठवड्यात जे काही घडणार होते ते आधीच जाणूनही येशूने त्या उपदेशात जे धैर्य दाखवले, त्यावर आज चिंतन करा. देवाच्या पुत्राकडून अशा धैर्याची अपेक्षा आपण करू, पण तो आपल्यालाही त्याचे अनुकरण करण्यास आमंत्रण देतो. आपल्यावर ओढवणारी प्रत्येक वाईट गोष्ट कृपेने त्या कोनशिलेचा भाग बनू शकते. ख्रिस्ताचे शरीर असलेल्या ख्रिस्तसभेचे सदस्य म्हणून, आपण धैर्याने कृपेला वाव द्यावा, जेणेकरून आपल्याला मिळालेल्या नकारांचे आणि आपल्या दुःखांचे ख्रिस्तामध्ये रूपांतर होईल. असे केल्याने ख्रिस्तसभेचा पाया आजच्या जगात आपल्याद्वारे प्रकट होत राहतो.

हे माझ्या प्रभू, ख्रिस्तसभेच्या कोनशिले, तू स्वेच्छेने नकार स्वीकारलास आणि सहन केलास व त्याचे रूपांतर आमच्या शाश्वत तारणाच्या साधनात केलेस. मला केवळ तुझे अनुकरण करण्याचेच नव्हे, तर तुला मिळालेला नकार स्वीकारून त्यात सहभागी होण्याचेही धैर्य दे. मला नाकारले गेल्याच्या अनुभवांचे तुझ्या कृपेने रूपांतर होवो आणि ते आजच्या जगात श्रद्धेचा पाया ठरोत. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.

आजचे संत – संत जस्टिन, रक्तसाक्षी – स्मरण

शुभवर्तमानावरील आणखी चिंतने

दैवी दयेवरील चिंतन

सर्व संत / सण

मिस्सातील वाचनांचे पर्याय