10 września 2023
XXIII Niedziela Zwykła, rok A
Czytania na dziś
Jezus powiedział do swoich uczniów: „Jeśli twój brat zgrzeszy przeciw tobie, idź i upomnij go w cztery oczy. Jeśli cię usłucha, pozyskasz swego brata”. Mateusz 18:15
Potrzeba wielkiej pokory i czystego serca, by zwrócić drugiemu człowiekowi uwagę na jego grzech w taki sposób, aby posłuchał i się nawrócił. Zazwyczaj upominamy kogoś z powodu jego grzechu bardziej z gniewu niż z miłości. Nie powinniśmy upominać drugiego człowieka z powodu jego grzechu pod wpływem własnego zranienia i pragnienia, by w odwecie wzbudzić w nim poczucie winy. Nie powinniśmy upominać kogoś po to, by go upokorzyć lub skrzywdzić. Powinniśmy poruszać temat czyjegoś grzechu tylko dlatego, że kochamy tę osobę, już jej przebaczyliśmy i teraz pragniemy, by dla własnego dobra uwolniła się od swojego grzechu. Gdy tak się dzieje i gdy jest to naszą jedyną motywacją, drugiemu człowiekowi może być łatwiej przyjąć upomnienie.
Na tę naukę nie należy jednak patrzeć wyłącznie z perspektywy nas samych upominających innych z powodu ich grzechów. Trzeba spojrzeć na nią także z perspektywy innych ludzi, którzy upominają nas z powodu naszych grzechów. Grzeszymy każdego dnia. Każdego dnia grzeszymy przeciw tym, których kochamy. Spróbuj więc pomyśleć o kimś bliskim, kto zwraca ci uwagę na twój grzech. Jak reagujesz, gdy tak się dzieje? Być może słuchasz, jeśli ta osoba czyni to z najczystszych pobudek i ze współczuciem. A co, jeśli robi to pod wpływem gniewu? Choć nie jest to idealny sposób zwracania ci uwagi, nie daje ci to prawa do odrzucenia tego, co mówi. Dlatego dobrą praktyką duchową jest wysłuchanie każdego, kto z troską zwraca ci uwagę na twój grzech, niezależnie od tego, w jaki sposób to robi. Jeśli po wysłuchaniu i pokornym rozważeniu jego zastrzeżeń dostrzegasz, że ma rację, choćby w pewnym stopniu, wówczas odpowiedzią płynącą z miłości jest wyrażenie żalu, przeproszenie i zobowiązanie się do zmiany. Jeśli jednak po pokornym rozważeniu jego zastrzeżeń nie uważasz, że doszło z twojej strony do grzechu, wtedy pora spróbować łagodnie i ze współczuciem zwrócić tej osobie uwagę na jej pochopny i fałszywy osąd.
Ten fragment przedstawia trzy kolejne etapy upominania drugiego człowieka. Najpierw należy uczynić to w cztery oczy. Następnie — w obecności dwóch lub trzech innych osób. Wreszcie — w obecności Kościoła. Spróbuj na początek odłożyć na bok drugi i trzeci sposób, a przyjrzeć się tylko pierwszemu. Celem takiej rozmowy w cztery oczy jest pojednanie. Warto włożyć wiele wysiłku w zastanowienie się nad tym, jak dobrze radzisz sobie w tego rodzaju sytuacjach, ponieważ jeśli potrafisz zrobić to dobrze, nie będzie potrzeby sięgania po drugą ani trzecią formę upomnienia.
Największym wrogiem pojednania jest pycha. Pycha to nawyk, który sprawia, że myślimy przede wszystkim o sobie, a w najpoważniejszych przypadkach — nawet wyłącznie o sobie. Pycha uniemożliwia ocenę samego siebie. Stajemy się ślepi na własny grzech i ogarnia nas wzburzenie, gdy tylko zostaje on wskazany lub powoduje problemy. Oczywiście przeciwieństwem pychy jest pokora. To cnota, która pozwala nam zapomnieć o sobie i troszczyć się jedynie o innych. Gdy człowiek wzrasta w pokorze, Zły zawsze będzie go kusił myślami takimi jak: A co z tobą? To ty masz rację, a oni się mylą! To niesprawiedliwe! Nie należy ci się takie traktowanie! Te kuszące myśli trzeba zawsze odrzucać. Pokora ma sens tylko wtedy, gdy jesteśmy pokorni. Człowiekowi pysznemu pokora wyda się głupotą. A jednak pokora jest prawdziwą mądrością.
Zastanów się dziś, ile jest w tobie pokory, gdy ktoś z troską zwraca ci uwagę na twój grzech. Jak reagujesz? Czy zauważasz, że w takiej chwili ogarnia cię gniew i przyjmujesz postawę obronną? Jeśli tak, uczciwie przyznaj przed sobą, że to pycha; to twój grzech. Poświęć czas na zastanowienie się nad tym, jak najlepiej i z pokorą odpowiadać na upomnienie drugiego człowieka. Jeśli pojednanie jest dla ciebie najważniejsze w każdej relacji, w której doszło do zranienia, to właśnie to święte i pokorne pragnienie stanie się twoim przewodnikiem na drodze do pojednania ze wszystkimi ludźmi w twoim życiu.
Najmiłosierniejszy Panie, przyszedłeś na ziemię, aby pojednać nas z Tobą i ze sobą nawzajem. Proszę, pokaż mi mój grzech i daj mi pokorę potrzebną, by go dostrzec, abym mógł się nawrócić i powrócić do Ciebie. Pomóż mi także otwierać się na liczne sposoby, na jakie ukazujesz mi mój grzech, zwłaszcza za pośrednictwem innych ludzi w moim życiu. Jezu, ufam Tobie.
Nowenna do Matki Bożej Bolesnej
Tradycyjnie odmawiana 7–15 września
Rozważania o Miłosierdziu Bożym
Ilustracje powyżej: Kazanie na górze autorstwa Arsène’a Roberta, za pośrednictwem Wikimedia Commons
