19 नोव्हेंबर 2026
सामान्य काळातील तेहतीसाव्या आठवड्याचा गुरुवार
आजची वाचने
प्रभू रडले, जेम्स टिसो यांचे चित्र
येशू यरुशलेमजवळ आले तेव्हा ते शहर पाहून त्यांना रडू आले. ते म्हणाले, “शांती कशाने लाभते, हे निदान आज तरी तुला कळले असते तर! पण आता ते तुझ्या डोळ्यांपासून लपलेले आहे. कारण असे दिवस तुझ्यावर येत आहेत, जेव्हा तुझे शत्रू तुझ्याभोवती लाकडी तट उभारतील; ते तुला वेढा घालतील आणि सर्व बाजूंनी कोंडून टाकतील.” लूक 19:41–43
दुसऱ्याचे दुःख समजून घेण्याची देणगी ज्यांना लाभली आहे, त्यांचे मन एखाद्याला दुःखाने रडताना पाहून हेलावते. पास्का सणाच्या आठवड्यात येशू यरुशलेममध्ये प्रवेश करतात. याच आठवड्यात ते यातना सोसतील आणि मृत्यू स्वीकारतील. आजचे शुभवर्तमान आपल्याला आपल्या प्रभूच्या पवित्र दुःखाकडे पाहण्याचे आणि त्यांच्यासोबत अश्रू ढाळण्याचे आमंत्रण देते. आजही ते आपल्याकडे आणि आपल्या जगाकडे पाहतात, तेव्हा त्यांच्या दुःखी हृदयाच्या वेदनेत सहभागी होऊन आपण त्यांच्यासोबत अश्रू ढाळतो.
दुःख ही एक स्वाभाविक भावना आहे; ती स्वतःत नैतिकदृष्ट्या चांगली किंवा वाईट नाही. अनेक गोष्टींमुळे आपल्याला दुःख होऊ शकते: खेळाच्या स्पर्धेत सर्वस्व पणाला लावूनही हार पत्करावी लागणे, एखाद्या गंभीर आजाराचे निदान झाल्याचे कळणे किंवा दुर्दैवी अपघातात प्रिय व्यक्ती गमावणे. अशा प्रसंगी दुःख होणे स्वाभाविक आणि समजण्यासारखे आहे.
पण कधीकधी स्वार्थी कारणांनीही आपल्याला दुःख होते. आपला अहंकार दुखावला गेला म्हणून किंवा आपल्याला हवे असलेले लौकिक सुख, मान्यता किंवा यश मिळाले नाही म्हणून आपण दुःखी होऊ शकतो. आत्मप्रेमातून उद्भवणारे असे दुःख आत्म्याला उन्नत करत नाही; उलट त्यामुळे स्वतःची कीव येऊ शकते किंवा मनात कटुता निर्माण होऊ शकते. याउलट, ख्रिस्ताचे दुःख निर्मळ, निःस्वार्थ आणि तारणकारी आहे. ते स्वतःसाठी रडत नाहीत; ते आपल्यासाठी रडतात—मनपरिवर्तनाची कृपा नाकारणाऱ्या आत्म्यांसाठी, सत्य स्वीकारण्यास कठीण झालेल्या हृदयांसाठी आणि शांतीच्या मूळ स्रोताकडेच वारंवार पाठ फिरवणाऱ्या जगासाठी.
यरुशलेमसाठी येशूंनी केलेल्या विलापात आपल्याला देवाचे दुःख दिसते. देव आपल्या लोकांवर गाढ प्रेम करतो आणि त्यांचे तारण व्हावे अशी त्याची इच्छा आहे. तरीही तो त्यांच्या स्वातंत्र्याचा आदर करतो, अगदी ते त्या स्वातंत्र्याचा गैरवापर करतात तेव्हाही. येशूंचे अश्रू ही देवाच्या खोल सहवेदनेची अभिव्यक्ती आहे—प्रेम नाकारले गेल्याचे ते दुःख आहे. मशीहा आपल्याला भेट देण्याची वेळ ओळखू न शकलेल्या पवित्र नगरीसाठी ते एके काळी रडले. तसेच आजही, जेव्हा आपण त्यांच्या उपस्थितीला आपल्या हृदयाचे दार बंद करतो आणि खऱ्या शांतीकडे नेणारा मार्ग आपल्याला दिसत नाही, तेव्हा त्यांना दुःख होते.
येशूंच्या दुःखी हृदयाला आपण कसा प्रतिसाद द्यावा? त्यांच्या दुःखाकडे दुर्लक्ष करण्याचा, ते किरकोळ लेखण्याचा किंवा त्याला काही महत्त्व नाही वा त्याचा आपल्याशी काही संबंध नाही असे भासवण्याचा मोह आपल्याला होऊ शकतो. आपल्या आणि जगाच्या पापांमुळे त्यांना होणारे दुःख मान्य करूनही स्वतःची बाजू सावरण्याचा, अपराधीपणात अडकण्याचा किंवा निराश होण्याचा मोह आपल्याला होऊ शकतो. पवित्र प्रतिसाद असा आहे: आपल्या प्रभूचे दुःख समजून घेऊन त्यात सहभागी व्हावे आणि त्यांच्या पवित्र दुःखाकडे व त्याच्या कारणांकडे लक्षपूर्वक पाहावे.
आपली पापे, जगाची पापे आणि त्यांचा येशूंच्या पवित्र हृदयावर होणारा परिणाम यांकडे प्रामाणिकपणे व सहवेदनेने पाहणे, हेच प्रेमाचे कृत्य आहे. असे केल्याने आपण ख्रिस्ताच्या प्रेमात सहभागी होतो. ते रागाने, स्वतःची कीव येऊन किंवा दोष लावण्याच्या वृत्तीने दुःखी होत नाहीत; प्रत्येक पापी व्यक्तीवरील प्रेमामुळे त्यांना दुःख होते. ते प्रेम त्यांच्या पवित्र मानवस्वभावात करुणेची मानवी भावना जागवते आणि त्यांच्या दैवी स्वभावातील अमर्याद प्रेम व्यक्त करते. त्यांचे दुःख कृपेचे माध्यम बनते. ते दुःख नीट समजून घेऊन आपण मनापासून स्वीकारतो, तेव्हा आपली हृदये त्या कृपेसाठी खुली होतात आणि आपल्या स्वतःच्या जीवनात तसेच आपल्या सभोवतालच्या लोकांच्या जीवनात मनपरिवर्तन घडावे यासाठी ती कृपा आपल्याला प्रेरित करते.
ख्रिस्त तुमच्या जीवनाकडे, तुमच्या समुदायाकडे, ख्रिस्तसभेकडे आणि जगाकडे पाहतात, तेव्हा त्यांच्या हृदयात जे दुःख आहे त्यावर आज मनन करा. त्या दुःखात त्यांच्यासोबत थोडा वेळ राहा—निराशेने किंवा भीतीने नव्हे, तर प्रेमाने आणि एकात्मतेच्या भावनेने. त्यांच्या दुःखाने तुमच्या हृदयात करुणा जागू द्या. तुमच्या स्वतःच्या जीवनात कोणत्या गोष्टीमुळे त्यांना दुःख होते, हे स्वतःला विचारा. तुम्ही एखादे पाप सोडायला तयार नाही म्हणून का? तुम्ही क्षमा करण्यास नकार देता म्हणून का? तुमच्या हृदयाचा कठोरपणा, कृपेबद्दलची उदासीनता किंवा प्रार्थनेकडे होणारे दुर्लक्ष यांमुळे का? त्या पवित्र दुःखातून तुम्हाला पश्चात्ताप करून देवाकडे वळण्याची, इतरांसाठी मध्यस्थीची प्रार्थना करण्याची, प्रेमाची कृत्ये करण्याची आणि ख्रिस्तासाठी जगण्याचा अधिक दृढ निश्चय करण्याची प्रेरणा मिळू द्या. असे केल्याने तुम्ही ख्रिस्ताच्या हृदयाला दिलासा द्याल आणि त्यांच्या तारणकार्यामध्ये सहभागी व्हाल. त्यांच्या कृपेची इतकी गरज असलेल्या जगात शांती आणण्यास तुम्ही हातभार लावाल.
हे माझ्या दुःखित प्रभू, तू यरुशलेमकडे पाहिलेस तेव्हा दुःखाने तुझे पवित्र हृदय विदीर्ण झाले. तुझ्या लोकांनी तुझ्याकडे वळण्यास नकार दिल्यामुळे त्यांच्यावर कोणते दुःख ओढवणार होते, हे तुला स्पष्ट दिसत होते. मला माहीत आहे की तू त्याच प्रेमाने आणि आर्ततेने माझ्या हृदयाकडे पाहतोस. जे तुला दिसते ते मला दिसावे, जे तुला जाणवते ते मला जाणवावे आणि तुझ्या दयेसाठी माझे हृदय खुले ठेवून मी तुला प्रतिसाद द्यावा, अशी कृपा मला दे. तुझ्या दुःखाशी समरस होताना माझी श्रद्धा अधिक दृढ होवो, माझे प्रेम अधिक गहिरे होवो आणि तुझ्याशी माझी एकरूपता अधिक परिपूर्ण होवो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
ख्रिस्तराजाचा नोव्हेना
13–21 नोव्हेंबर 2026 या काळात दररोज म्हणावयाचा नोव्हेना
सामान्य काळासाठी पवित्र शास्त्रावरील चिंतन




